Het antwoord: Een Amerikaanse AI-startup biedt gratis schoonmaak aan in ruil voor het recht om de schoonmakers te filmen, met als doel robots te trainen. Voor Nederlandse schoonmaakbedrijven en zzp’ers betekent dit dat de concurrentie van AI-gestuurde robots dichterbij komt dan gedacht, maar ook dat er mogelijkheden ontstaan om zelf mee te doen met het leveren van trainingsdata.

Wat er aan de hand is

Het AI-bedrijf Shift heeft een opvallende dienst aangekondigd: het komt gratis je huis schoonmaken. De voorwaarde is dat het bedrijf de schoonmakers filmt terwijl ze stofzuigen, dweilen, afstoffen, opruimen en ramen lappen. Die beelden worden gebruikt om robots te trainen in huishoudelijke taken. Volgens Shift is de waarde van de trainingsdata die uit de schoonmaakbeelden wordt gehaald voldoende om de dienst gratis aan te bieden. Op de website staat: ‘Jij krijgt een brandschoon appartement. Wij krijgen trainingsdata. Iedereen wint.’ Het bedrijf plaatste de aankondiging op sociale media en liet een promotievideo zien waarin een schoonmaker in een strak wit uniform met een opvallende hoed ramen lapt. Het nieuws werd gemeld door The Verge.

Wat dit betekent

Deze ontwikkeling raakt direct aan de kern van de schoonmaakbranche. Waar automatisering tot nu toe vooral ging over industriële schoonmaakrobots zoals vloerwassers, richt Shift zich op het trainen van robots voor fijnere huishoudelijke taken: ramen lappen, afstoffen, opruimen. Dat is precies het werk dat veel Nederlandse zzp’ers en kleine schoonmaakbedrijven doen. De aankondiging laat zien dat de technologie om deze taken te automatiseren in een stroomversnelling raakt, omdat er nu een gestructureerde manier is om grote hoeveelheden trainingsdata te verzamelen. Voor de branche betekent dit dat de tijdshorizon waarin robots een rol kunnen spelen in de particuliere schoonmaak korter wordt. Het is geen sciencefiction meer, maar een concreet project dat nu al data verzamelt.

Hoe je dit kunt toepassen

Als je een schoonmaakbedrijf runt met meerdere medewerkers in loondienst, dan is het verstandig om je te verdiepen in de vraag welke taken in jouw portfolio het meest vatbaar zijn voor automatisering. Je zou kunnen overwegen om zelf een pilot te starten met een robot die eenvoudige, herhaalbare taken uitvoert, zoals stofzuigen van kantoorvloeren. Zo kun je ervaring opdoen met de technologie voordat de concurrentie dat doet. Een optie is om contact te zoeken met Nederlandse onderzoeksinstellingen of tech-startups die werken aan schoonmaakrobots, om te kijken of je als dataleverancier kunt optreden.

Als je een zzp’er bent in de schoonmaak, dan is het goed om te beseffen dat jouw werk steeds meer waarde krijgt als trainingsdata. Je zou kunnen overwegen om je diensten aan te bieden aan bedrijven zoals Shift, als die naar Europa uitbreiden. Een andere mogelijkheid is om je te specialiseren in taken die voor robots moeilijk blijven, zoals het schoonmaken van kwetsbare antiek of het werken in complexe, rommelige ruimtes. Door je te onderscheiden in handwerk dat niet eenvoudig te automatiseren is, blijf je relevant.

Als je een ondernemer bent in een aanverwante sector, zoals facility management, dan kun je deze ontwikkeling gebruiken om je eigen dienstverlening te herijken. Overweeg om een gesprek aan te gaan met je schoonmaakleverancier over hun visie op robotica. Vraag of ze plannen hebben om data te verzamelen of robots in te zetten. Je zou ook kunnen overwegen om zelf een klein experiment op te zetten met een robotstofzuiger in een van je panden, om te ervaren wat de huidige stand van de technologie is en waar de beperkingen liggen.

Bron: The Verge (https://www.theverge.com/ai-artificial-intelligence/939765/ai-training-data-startup-shift-free-cleaning)