Het antwoord is dat je bij het gebruik van AI-gegenereerde stemmen niet automatisch alle rechten hebt, en dat je actief moet controleren of de stem die je gebruikt juridisch veilig is. Dit geldt vooral als je een stem laat genereren die lijkt op een bestaand persoon, of als je een stem gebruikt voor commerciële doeleinden zoals klantenservice of marketing.
Wat er aan de hand is
Volgens een artikel van Fastcompany is het inzetten van AI-stemmen in opkomst, maar de juridische basis ervan is vaak onduidelijk. Veel ondernemers gaan ervan uit dat ze alle rechten hebben op een stem die ze via een AI-tool hebben gegenereerd, maar dat is niet altijd het geval. De rechten op een stem kunnen complex zijn, vooral als de AI is getraind op stemmen van echte personen zonder expliciete toestemming. Fastcompany wijst erop dat er al rechtszaken zijn geweest waarin artiesten en voice-overs actie ondernemen tegen bedrijven die hun stem zonder toestemming gebruiken via AI.
Wat dit betekent
Voor ondernemers die AI-stemmen gebruiken in hun bedrijf, bijvoorbeeld voor een voicebot in de klantenservice, een stem voor een marketingvideo of een assistent in een app, betekent dit dat je niet zomaar kunt aannemen dat de stem ‘van jou’ is. Als de stem is gegenereerd met een tool die is getraind op bestaande stemmen, loop je het risico dat de oorspronkelijke stemrechtverkrijger claims kan indienen. Dit kan leiden tot juridische kosten, het moeten verwijderen van content of zelfs schadevergoedingen. Vooral in sectoren zoals media, reclame en klantenservice, waar stemmen een belangrijk onderdeel zijn van de merkbeleving, is dit een risico dat je niet moet onderschatten.
Hoe je dit kunt toepassen
Als je een AI-stem gebruikt voor je klantenservice of chatbot, overweeg dan om een stem te laten genereren die volledig synthetisch is en niet gebaseerd op een bestaand persoon. Vraag bij de leverancier van de AI-stem expliciet om een verklaring dat de stem niet is getraind op stemmen van echte personen zonder toestemming. Dit kun je vastleggen in de overeenkomst met de toolaanbieder.
Als je een AI-stem inzet voor marketing of branding, en je wilt dat de stem consistent is met je merk, kun je overwegen om een eigen stemacteur in te huren en diens stem te laten gebruiken als basis voor een AI-model. Laat de stemacteur een overeenkomst tekenen waarin hij of zij toestemming geeft voor het gebruik van zijn of haar stem in AI-toepassingen. Zo heb je een duidelijke juridische basis.
Als je een AI-stem gebruikt die lijkt op een bekende persoonlijkheid, bijvoorbeeld een stem die klinkt als een bekende zanger of presentator, wees dan extra voorzichtig. Zelfs als de tool zegt dat de stem ‘uniek’ is, kan het nog steeds leiden tot claims als de gelijkenis te groot is. Overweeg om een juridisch advies in te winnen voordat je de stem commercieel inzet.
Als je een AI-stem gebruikt in een app of product dat je verkoopt, zorg dan dat je in de algemene voorwaarden duidelijk maakt dat de stem gegenereerd is en dat je de rechten hebt om deze te gebruiken. Dit kan je beschermen tegen claims van gebruikers die denken dat de stem van een echt persoon is.
Als je twijfelt over de rechten van een AI-stem, vraag dan bij de leverancier om een schriftelijke garantie dat de stem vrij is van rechten van derden. Veel aanbieders van AI-stemmen hebben dit niet standaard geregeld, dus je moet er actief om vragen. Als de leverancier geen garantie kan geven, overweeg dan om een andere tool te gebruiken.