Grote Amerikaanse bedrijven beginnen AI te rantsoeneren, omdat de kosten veel sneller stijgen dan de marketingbudgetten. Sommige ondernemingen hebben hun volledige jaarlijkse AI-budget in slechts een paar maanden opgebrand, en anderen zien hun AI-uitgaven zonder waarschuwing verdubbelen of verdrievoudigen. Dit signaal uit de VS is een waarschuwing voor Nederlandse MKB’ers: zonder een strategie voor kostenbeheersing kan AI een onverwachte financiële strop worden.

Wat er aan de hand is

Volgens berichten van Axios en The Wall Street Journal is ‘corporate America’ begonnen met het rantsoeneren van AI. De kern van het probleem is simpel: de kosten van AI-toepassingen, zoals het gebruik van grote taalmodellen via API’s, stijgen veel sneller dan bedrijven hadden voorzien. Marketingteams worden het hardst geraakt, omdat zij vaak de grootste gebruikers zijn van AI-tools voor contentcreatie, personalisatie en analyse. Het gevolg is dat bedrijven hun AI-gebruik moeten beperken, terwijl de technologie juist steeds meer wordt omarmd. Dit nieuws onderstreept een bredere verschuiving: van onbeperkt experimenteren naar een meer strategische, kostenbewuste inzet van AI.

Wat dit betekent

Voor Nederlandse MKB’ers is dit een direct signaal. Dezelfde dynamiek die grote Amerikaanse bedrijven raakt, kan ook jouw onderneming treffen. Veel ondernemers beginnen met een gratis of goedkoop AI-abonnement, maar zodra de inzet opschaalt – denk aan het genereren van honderden productbeschrijvingen, het automatiseren van klantenservice of het personaliseren van nieuwsbrieven – kunnen de maandelijkse API-kosten snel oplopen. De valkuil is dat je pas doorhebt hoe duur het is als de factuur binnenkomt. Dit betekent dat je niet alleen naar de functionaliteit van AI moet kijken, maar ook naar de kostenstructuur. Het dwingt je om per taak te bepalen welk model je inzet, in plaats van altijd het duurste en krachtigste model te gebruiken.

Hoe je dit kunt toepassen

Als je een webshop runt en AI gebruikt voor productbeschrijvingen, kun je overwegen om niet voor elk artikel hetzelfde model in te zetten. Voor standaard beschrijvingen van honderden producten volstaat een lichter, goedkoper model. Het duurdere, geavanceerdere model gebruik je alleen voor de vlaggenschipproducten of voor SEO-geoptimaliseerde teksten. Je zou kunnen experimenteren met open-source alternatieven die je lokaal draait, zoals een kleinere variant van een LLM, om de bulk te verwerken. Dit verlaagt de API-kosten aanzienlijk zonder dat de kwaliteit van de meeste beschrijvingen eronder lijdt.

Als je een team aanstuurt dat dagelijks AI gebruikt voor marketingcontent, is het verstandig om een maandelijks dashboard in te richten dat de API-kosten per afdeling of per gebruiker bijhoudt. Veel AI-platforms bieden inzicht in verbruik, maar je moet dit actief monitoren. Een optie is om een vast maandbudget per team in te stellen, zodat er een natuurlijke rem ontstaat op onnodig gebruik. Overweeg om een wekelijkse check in te plannen waarin je de uitgaven vergelijkt met de output, zodat je tijdig kunt bijsturen als de kosten uit de hand lopen.

Als je in de zorg of een andere sector met strenge privacyregels werkt, kun je overwegen om AI-modellen lokaal te hosten in plaats van via de cloud. Dit vereist een initiële investering in hardware, maar kan op de lange termijn voordeliger zijn, vooral bij grote volumes. Open-source modellen die je op een eigen server draait, geven je volledige controle over de kosten en de data. Je zou kunnen beginnen met een pilot voor een specifieke taak, zoals het samenvatten van patiëntendossiers, om te testen of de prestaties voldoen aan de eisen.

Als je een klein bureau bent dat AI inzet voor meerdere klanten, is het belangrijk om de kosten per project transparant te maken. Gebruik een tool die het API-verbruik per klant of per campagne bijhoudt, zodat je de kosten kunt doorberekenen. Dit voorkomt dat je zelf opdraait voor onverwachte pieken. Een mogelijkheid is om een standaard ‘AI-toeslag’ in je offertes op te nemen, gebaseerd op een schatting van het verbruik. Monitor dit maandelijks en pas de toeslag aan als de werkelijke kosten afwijken.

Bron: Marketing AI Institute