De stijgende kosten van AI dwingen bedrijven tot rantsoenering, maar als MKB’er kun je met een paar gerichte keuzes grip houden op je uitgaven zonder in te leveren op resultaat. Het gaat erom dat je niet blind achter de nieuwste betaalde AI-tools aanrent, maar strategisch kiest welke modellen en licenties écht waarde toevoegen voor jouw bedrijf.

Wat er aan de hand is

Uit berichtgeving van Axios en The Wall Street Journal blijkt dat grote Amerikaanse ondernemingen hun AI-gebruik beginnen te rantsoeneren. Sommige bedrijven hebben hun volledige jaarlijkse AI-budget in slechts een paar maanden opgebruikt. Anderen zagen hun AI-uitgaven zonder waarschuwing verdubbelen of verdrievoudigen. Dit probleem beperkt zich niet tot de VS; ook Nederlandse ondernemers merken dat de rekeningen van AI-diensten snel oplopen, vooral als meerdere teamleden onbeperkt gebruikmaken van betaalde abonnementen.

Wat dit betekent

Voor het MKB is de boodschap helder: de kosten van AI kunnen snel uit de hand lopen als je geen duidelijke grenzen stelt. Waar grote bedrijven nog kunnen onderhandelen over kortingen of eigen modellen trainen, ben jij als kleine ondernemer vaak aangewezen op standaardabonnementen. Een paar extra gebruikers of een duurder model kunnen je maandlasten onverwacht flink laten stijgen. Tegelijkertijd biedt deze situatie ook een kans: door bewust te kiezen voor alternatieven zoals open-source modellen, kun je dezelfde functionaliteit krijgen voor een fractie van de prijs.

Hoe je dit kunt toepassen

Als je een webshop runt en AI gebruikt voor productbeschrijvingen of klantenservice, overweeg dan om over te stappen van een duur API-model naar een open-source alternatief zoals Llama of Mistral. Deze modellen draai je lokaal of via een goedkope cloudprovider, en ze zijn vaak al getraind op Nederlandse teksten. Je zou kunnen beginnen met een test van één maand, waarbij je de kwaliteit van de output vergelijkt met je huidige tool. Als de resultaten vergelijkbaar zijn, bespaar je direct op je maandelijkse kosten.

Als je een team aanstuurt dat regelmatig AI-tools gebruikt voor marketing of administratie, is het verstandig om een vast maandelijks AI-budget in te stellen. Bepaal samen welk bedrag redelijk is en verdeel dat over de teamleden. Een mogelijkheid is om per medewerker een limiet in te stellen op het aantal API-aanroepen of het gebruik van dure modellen. Zo voorkom je dat één persoon onbedoeld het hele budget opsoupeert. Je kunt ook overwegen om licenties te delen: in plaats van voor iedereen een apart abonnement, koop je één gedeeld account dat je beurtelings gebruikt.

Als je als zzp’er of kleine ondernemer af en toe AI inzet voor tekstcorrectie of beeldgeneratie, kun je overwegen om alleen te betalen voor wat je gebruikt. Kies voor een pay-per-use model in plaats van een vast abonnement. Een optie is om een open-source tool lokaal op je eigen computer te draaien, zoals Stable Diffusion voor beeldbewerking. Dat kost je alleen stroom en rekenkracht, geen maandelijkse factuur. Je zou ook kunnen samenwerken met andere ondernemers in je netwerk om een gedeelde licentie te kopen voor een duurdere tool, zoals een geavanceerde tekstgenerator.

Als je in de zorg of een andere gereguleerde sector werkt, is het extra belangrijk om grip te houden op AI-kosten, omdat je vaak specifieke, dure modellen nodig hebt die voldoen aan privacywetgeving. Overweeg om een vast bedrag per kwartaal te reserveren voor AI-uitgaven, en evalueer na elk kwartaal of de tool nog steeds de gewenste meerwaarde biedt. Een mogelijkheid is om een open-source model te finetunen op jouw specifieke data, zodat je niet telkens een duur API-gesprek hoeft te voeren. Dit vergt eenmalig wat technische inzet, maar kan op de lange termijn flink schelen in de kosten.

Bron: Marketing AI Institute