Het antwoord: De koersval van ASML na het nieuws over een Chinese kopie van zijn chipmachines is een waarschuwing voor elk bedrijf dat te veel omzet uit één markt haalt. Voor ASML is dat China, goed voor een vijfde van de omzet. Voor jouw bedrijf kan dat een grote klant, een specifieke sector of een enkele leverancier zijn. De les is niet dat je die afhankelijkheid morgen moet oplossen, maar dat je haar eerst moet herkennen en vervolgens gericht kunt spreiden.

Wat er aan de hand is

De beurskoers van ASML daalde maandag met ruim 7 procent en dinsdag nog eens met 3 procent. Aanleiding is een bericht dat China zelf deep ultraviolet light machines (duv) gaat produceren. Die machines zijn niet de topmodellen, maar wel een belangrijk product voor ASML. Het Chinese staatsbedrijf zit nog in de opstartfase: dit jaar zou het vijf machines maken, volgend jaar rond de twintig, zo meldt het FD. De geavanceerdere euv-machines, die ASML vanwege een Amerikaans exportverbod toch al niet naar China mag verkopen, zouden nog niet verder zijn dan een prototype. Toch was het nieuws genoeg om beleggers flink te laten schrikken, omdat een vijfde van de omzet van ASML uit China komt.

Wat dit betekent

Dit nieuws gaat niet alleen over chipmachines. Het laat zien hoe snel een markt kan veranderen door een externe ontwikkeling waar je geen invloed op hebt. Voor ASML is het een geopolitieke verschuiving; voor een MKB-ondernemer kan het een nieuwe concurrent zijn die opkomt in een ver land, een wijziging in wetgeving, of een grote klant die zijn inkoopbeleid aanpast. De kern is hetzelfde: als een groot deel van je omzet afhankelijk is van één factor, ben je kwetsbaar. De impact is relatief: een bedrijf dat 20 procent van zijn omzet uit één klant haalt, loopt een vergelijkbaar risico als ASML met zijn Chinese marktaandeel. Het nieuws maakt ook duidelijk dat het niet uitmaakt of de dreiging nu al concreet is. De aankondiging alleen was al genoeg om de waarde van het bedrijf te laten dalen.

Hoe je dit kunt toepassen

Als je een bedrijf runt dat sterk afhankelijk is van één grote klant, is dit het moment om die verhouding tegen het licht te houden. Je zou kunnen berekenen welk deel van je omzet uit die ene klant komt. Een mogelijkheid is om een doel te stellen voor de komende twaalf maanden: verlaag dat aandeel naar bijvoorbeeld 30 procent door actief op zoek te gaan naar twee of drie nieuwe klanten in een andere sector. Overweeg om een concreet plan te maken voor welke branches je wilt benaderen en welke aanpassing in je aanbod daarvoor nodig is.

Als je producten of grondstoffen uit één land of van één leverancier betrekt, kun je je afvragen wat er gebeurt als die toevoer stopt. Een optie is om een tweede leverancier te zoeken, ook al is die op dit moment iets duurder. Je zou kunnen starten met een klein testvolume om de kwaliteit en betrouwbaarheid te beoordelen. Een andere mogelijkheid is om voorraad op te bouwen van kritieke onderdelen, zodat je een verstoring een paar maanden kunt overbruggen.

Als je een marketingstrategie hebt die volledig leunt op één kanaal, zoals alleen Google Ads of alleen een platform als LinkedIn, dan loop je een vergelijkbaar risico. Een wijziging in het algoritme of de prijzen kan je klantenstroom direct raken. Overweeg om een deel van je budget te verplaatsen naar een tweede of derde kanaal, zoals e-mailmarketing of een ander advertentieplatform. Je hoeft niet alles om te gooien, maar een spreiding van je acquisitiekanalen maakt je minder kwetsbaar voor een plotselinge verandering.

Als je een team aanstuurt waarin één persoon onmisbaar is geworden, bijvoorbeeld de enige die een belangrijk systeem beheert of het beste klantcontact onderhoudt, dan is dat ook een vorm van afhankelijkheid. Een mogelijkheid is om kennisoverdracht structureel te maken: laat die persoon een collega inwerken of documenteer de belangrijkste processen. Zo zorg je dat het vertrek van één persoon niet het hele bedrijf stillegt.

De praktische toepassing hangt af van jouw situatie, maar de eerste stap is altijd hetzelfde: breng in kaart waar jouw omzet of bedrijfsvoering het meest afhankelijk is van één factor. Die analyse is de basis voor elke spreidingsstrategie.

Bron: Sprout