De EU AI Act wordt op belangrijke punten afgezwakt en uitgesteld. Voor ondernemers betekent dit dat je meer tijd hebt om je voor te bereiden op strengere regels voor AI-toepassingen met een hoog risico, maar ook dat de onduidelijkheid over welke regels precies voor jouw bedrijf gelden, voorlopig blijft bestaan.

Wat er aan de hand is

De EU-lidstaten en het Europees Parlement hebben eindelijk overeenstemming bereikt over aanpassingen in de AI Act, die in augustus 2024 werd aangenomen. De belangrijkste wijziging is dat de regels voor AI-toepassingen met een hoog risico, zoals in kritieke infrastructuur, worden uitgesteld tot december volgend jaar. Voor AI-systemen die in een product zijn geïntegreerd, gaan de regels pas gelden vanaf 2 augustus 2028. Aanvankelijk zouden deze regels al in augustus 2027 van kracht worden. De reden voor het uitstel is simpel: de standaarden en richtlijnen voor naleving zijn nog niet klaar. Het is zelfs nog niet duidelijk welke toepassingen en bouwdelen precies in de categorie ‘hoog risico’ vallen. Daarnaast komen er op aandringen van Duitsland minder regels voor AI in industriële toepassingen, vooral waar overlap is met andere AI-regelgeving voor machinebouwers. Grote industriële concerns als Siemens en Bosch hadden hierom gevraagd. Nieuwe eisen voor het detecteren en watermerken van AI-gegenereerde afbeeldingen en video gaan per 2 december aanstaande gelden, drie maanden later dan gepland. Ook mogen organisaties onder bepaalde voorwaarden gevoelige persoonsgegevens verwerken om vooroordelen in AI op te sporen en te corrigeren, maar dit blijft ‘strikt noodzakelijk’ en alleen voor specifieke soorten vooroordelen.

Wat dit betekent

Voor jou als MKB-ondernemer heeft deze vertraging twee kanten. Aan de ene kant krijg je meer tijd om je voor te bereiden op de regels. Je hoeft niet per direct te voldoen aan onduidelijke eisen. Dat is gunstig als je bijvoorbeeld AI inzet voor klantbeoordelingen, werving of andere processen die mogelijk als hoog risico worden gezien. Aan de andere kant blijft de onzekerheid bestaan. Omdat de standaarden nog niet klaar zijn, weet je niet precies aan welke regels je straks moet voldoen. Dit kan het lastig maken om nu al te investeren in AI-toepassingen die later misschien extra eisen krijgen. De digitale-burgerrechtenorganisatie Bits of Freedom stelt dat de tech-lobby de grote winnaar is bij dit uitstel. Vooral de regels voor hoog-risico-AI, het grootste deel van de verordening, zijn zestien maanden uitgesteld. Bij integratie van AI in een product is het uitstel nog langer. Dit betekent dat de druk om snel te voldoen aan strenge regels voorlopig van de ketel is.

Hoe je dit kunt toepassen

Als je een webshop runt en AI gebruikt voor klantbeoordelingen of aanbevelingen. Je zou de komende maanden kunnen gebruiken om je huidige AI-toepassingen te inventariseren. Overweeg om een lijst te maken van alle plekken waar je AI inzet, zoals chatbots, productaanbevelingen of prijsalgoritmes. Dit helpt je om straks snel te kunnen bepalen welke systemen mogelijk onder de nieuwe regels vallen. Een optie is om een eenvoudige spreadsheet bij te houden met per toepassing de functie, de data die je gebruikt en of er sprake is van beslissingen met impact op klanten.

Als je een team aanstuurt en overweegt AI in te zetten voor werving of prestatiebeoordeling. Dit zijn typische voorbeelden van hoog-risico-AI. Je zou kunnen overwegen om nu alvast te beginnen met het documenteren van hoe je deze systemen wilt gebruiken. Een mogelijkheid is om een interne richtlijn op te stellen waarin je vastlegt welke data je gebruikt, hoe je vooroordelen wilt voorkomen en hoe je transparantie biedt aan kandidaten of medewerkers. Zo ben je voorbereid wanneer de regels straks definitief worden.

Als je in de productie of logistiek werkt en AI gebruikt in machines of processen. Omdat de regels voor AI in producten pas in 2028 ingaan, heb je ruime tijd om je aan te passen. Je zou kunnen overwegen om nu al contact op te nemen met je leveranciers van machines of software om te vragen of zij op de hoogte zijn van de ontwikkelingen. Een optie is om een overleg te plannen waarin je bespreekt hoe zij zich voorbereiden op de AI Act en welke stappen je samen kunt nemen. Dit voorkomt dat je straks voor verrassingen komt te staan.

Als je AI gebruikt voor het maken van content, zoals afbeeldingen of video’s. De nieuwe eisen voor watermerken en detectie gaan per december aanstaande gelden. Je zou kunnen overwegen om nu alvast te onderzoeken welke tools watermerken ondersteunen. Een mogelijkheid is om een test uit te voeren met een paar gangbare AI-beeldgeneratoren om te zien of zij al voldoen aan de toekomstige eisen. Overweeg om een interne afspraak te maken dat je alleen AI-content gebruikt die voorzien is van een duidelijk watermerk.

Bron: Computable(https://www.computable.nl/2026/05/08/afzwakking-en-uitstel-delen-eu-ai-act/)