Het antwoord: De EU AI Act wordt op belangrijke punten uitgesteld, waardoor ondernemers en professionals tot december 2025 en in sommige gevallen tot 2028 de tijd hebben om hun AI-systemen compliant te krijgen. Dit uitstel is geen vrijbrief om niets te doen, maar een kans om zonder overhaaste investeringen een gedegen plan te maken.

Wat er aan de hand is

De EU-lidstaten en het Europees Parlement hebben in de nacht van 7 op 8 mei 2026 overeenstemming bereikt over aanpassingen in de EU AI Act, die oorspronkelijk in augustus 2024 werd aangenomen. De belangrijkste wijziging is het uitstel van regels voor AI-toepassingen met een hoog risico, zoals systemen in kritieke infrastructuur. Deze regels gaan nu pas in december 2025 gelden. Voor AI-systemen die in een product zijn geïntegreerd, zoals in medische apparatuur of machines, verschuift de deadline naar 2 augustus 2028. Aanvankelijk zouden deze regels al in augustus 2026 van kracht worden. De reden voor het uitstel is dat de benodigde standaarden en richtlijnen voor naleving nog niet klaar zijn. Het is zelfs nog niet duidelijk welke toepassingen precies onder de categorie ‘hoog risico’ vallen. Op aandringen van Duitsland en industriële concerns als Siemens en Bosch komen er bovendien minder regels voor AI in industriële toepassingen, met name waar overlap is met andere AI-regelgeving voor machinebouwers. Nieuwe eisen voor het detecteren en watermerken van AI-gegenereerde afbeeldingen en video gaan per 2 december 2026 gelden, drie maanden later dan gepland. Volgens digitale-burgerrechtenorganisatie Bits of Freedom is de tech-lobby de grote winnaar bij dit uitstel.

Wat dit betekent

Voor ondernemers en professionals betekent dit uitstel concreet dat de druk om per direct te voldoen aan complexe AI-regels is afgenomen, maar niet verdwenen. De regels voor hoog-risico-AI komen eraan, alleen later dan verwacht. Dit is relevant voor bedrijven die AI inzetten in kritieke infrastructuur, zoals energienetwerken, waterbeheer of transport, maar ook voor bedrijven die AI integreren in producten, bijvoorbeeld in medische apparatuur of industriële machines. Het uitstel geeft deze bedrijven de ruimte om compliance zorgvuldig voor te bereiden zonder dure, overhaaste aanpassingen. Tegelijkertijd is het belangrijk om te beseffen dat andere delen van de AI Act wel doorgaan. De regels voor AI-gegenereerde content, zoals watermerken op afbeeldingen en video, gaan al in december 2026 in. Ook de mogelijkheid om gevoelige persoonsgegevens te verwerken voor het opsporen van vooroordelen wordt verruimd, maar blijft aan strenge voorwaarden gebonden. Het uitstel betekent dus niet dat je kunt wachten tot 2028, maar dat je een gefaseerde aanpak kunt hanteren.

Hoe je dit kunt toepassen

Als je AI inzet in een product dat je verkoopt, zoals medische software of een machine met AI-gestuurde functies. Je hebt nu tot augustus 2028 de tijd om je systeem compliant te krijgen. Een mogelijke aanpak is om nu al een inventarisatie te maken van welke AI-componenten in jouw product mogelijk onder de hoog-risico-categorie vallen. Je zou kunnen beginnen met het documenteren van de werking van je AI-systeem, de gebruikte data en de beslissingen die het neemt. Overweeg om een externe partij in te schakelen voor een voorlopige risicobeoordeling, zodat je weet waar je staat zonder direct grote investeringen te doen.

Als je AI gebruikt in kritieke infrastructuur, zoals een energieleverancier of een waterbedrijf. De regels voor jouw sector gaan in december 2025 in, dus je hebt ongeveer anderhalf jaar de tijd. Een optie is om een projectteam samen te stellen dat zich specifiek richt op AI-compliance. Je zou kunnen beginnen met het in kaart brengen van alle AI-toepassingen in je organisatie en deze te classificeren op risiconiveau. Overweeg om een stappenplan te maken met mijlpalen, zodat je niet in tijdnood komt. Het uitstel geeft je de kans om te leren van bedrijven die eerder met compliance te maken krijgen.

Als je een marketing- of communicatieafdeling runt die AI gebruikt voor het genereren van afbeeldingen of video. De regels voor watermerken en detectie van AI-gegenereerde content gaan al in december 2026 in. Je zou nu al kunnen onderzoeken welke tools en processen je nodig hebt om aan deze eisen te voldoen. Een mogelijkheid is om een protocol op te stellen voor het markeren van AI-content, zodat je medewerkers weten wat ze moeten doen. Overweeg om een pilot te draaien met een watermerk-tool, zodat je tegen de tijd dat de regels ingaan klaar bent.

Als je een klein bedrijf bent zonder juridische afdeling. Het uitstel is een kans om je rustig voor te bereiden zonder dure consultants in te huren. Je zou kunnen beginnen met het lezen van de officiële richtlijnen van de EU over de AI Act, die steeds duidelijker worden. Een optie is om een eenvoudige checklist te maken van de eisen die voor jouw sector relevant zijn. Overweeg om je aan te sluiten bij een branchevereniging die je kan helpen met informatie en voorbeelddocumenten. Het belangrijkste is dat je nu al begint met bewustwording, zodat je niet wordt verrast.

Bron: Computable(https://www.computable.nl/2026/05/08/afzwakking-en-uitstel-delen-eu-ai-act/)