Nederlandse uitgevers en auteurs krijgen met Bookpact.ai een eigen platform om te bepalen of AI-bedrijven hun boeken mogen gebruiken, onder welke voorwaarden en tegen welke vergoeding. Het initiatief, gelanceerd door een coalitie van uitgevers en CB, geeft rechthebbenden controle over een markt waar hun werk momenteel vaak zonder toestemming wordt gebruikt voor AI-trainingen.

Wat er aan de hand is

Een coalitie van uitgeverijen, waaronder Lannoo Groep, VBK, WPG en Maven Publishing, heeft samen met CB het platform Bookpact.ai gelanceerd. Op dit platform kunnen uitgevers per titel aangeven of een boek gebruikt mag worden door AI-bedrijven, voor welk doel (training, samenvatting, vertaling of citeren) en tegen welke vergoeding. Deelname is vrijwillig en per titel instelbaar. Het platform biedt AI-bedrijven een gestructureerde manier om toestemming te verkrijgen, met gedocumenteerde licentievoorwaarden en aantoonbare vergoedingen. Volgens initiatiefnemer Sander Ruys, oprichter van Maven Publishing, behouden auteurs en uitgevers zo zeggenschap over hun eigen werk. Het Nederlandse boekenvak neemt hiermee een voortrekkersrol in Europa, terwijl de EU AI Act en de regels rond transparantie en copyright compliance voor AI-bedrijven steeds concreter worden.

Wat dit betekent

Voor auteurs en uitgevers betekent Bookpact.ai dat ze niet langer machteloos toezien hoe hun werk door AI-bedrijven wordt gebruikt. Waar boeken wereldwijd massaal worden ingezet voor AI-trainingen, vaak zonder toestemming of vergoeding, biedt dit platform een manier om actief te beslissen. Je kunt per titel ‘ja’ of ‘nee’ zeggen, en als je ‘ja’ zegt, bepaal je zelf de voorwaarden. Dit versterkt de onderhandelpositie van rechthebbenden, omdat AI-bedrijven nu een schaalbare, legale manier hebben om toegang te krijgen tot gelicenseerd materiaal. Voor kleinere uitgeverijen en zelfstandige auteurs die geen eigen juridische afdeling hebben, is dit een laagdrempelige manier om hun rechten te beschermen. De komende tijd gaan aangesloten uitgevers in gesprek met hun auteurs over deelname.

Hoe je dit kunt toepassen

Als je een eigen uitgeverij runt of als zelfstandig auteur werkt, overweeg om contact op te nemen met Bookpact.ai of met de uitgeverij waarbij je bent aangesloten. Het platform is toegankelijk voor alle geïnteresseerde uitgeverijen. Je zou kunnen vragen of jouw titels worden aangemeld en of je per boek kunt aangeven welk gebruik je toestaat. Een mogelijkheid is om te beginnen met een beperkte selectie: boeken waarvan je verwacht dat ze interessant zijn voor AI-toepassingen, zoals naslagwerken of literatuur met een duidelijke structuur.

Als je een contentmaker bent die samenwerkt met een uitgever, bespreek dan actief de opties van Bookpact.ai. Deelname is vrijwillig, en je kunt per titel en per gebruikstype verschillen. Training is iets anders dan samenvatting, vertaling is iets anders dan citeren. Je zou kunnen overwegen om voor sommige doeleinden wel toestemming te geven en voor andere niet, afhankelijk van wat jij passend vindt bij jouw werk.

Als je een MKB-ondernemer bent in de creatieve sector, bijvoorbeeld met een eigen platform voor digitale content, kijk dan of Bookpact.ai een model biedt dat je ook voor andere contentvormen kunt gebruiken. De zes uitgangspunten – toestemming vooraf, eerlijke vergoeding, per titel, per klant, per gebruik en met looptijd – zijn een helder kader dat je zou kunnen toepassen op eigen licentievoorwaarden. Een optie is om dit voorbeeld te gebruiken in gesprekken met AI-bedrijven die interesse hebben in jouw werk.

Bron: Emerce