Het MKB is vaker dan het grootbedrijf overgestapt op Europese cloud- en software-oplossingen, en dat biedt een kans om die voorsprong te verzilveren als concurrentievoordeel en risicobeperking. Uit het Cybertrends-rapport 2026 van ABN AMRO blijkt dat 17 procent van het MKB al deels Europese aanbieders gebruikt, tegenover 12 procent van het grootbedrijf. Tegelijk is bijna de helft van alle Nederlandse bedrijven nog deels of sterk afhankelijk van Amerikaanse cloud- en AI-aanbieders, wat een risico vormt voor continuïteit en soevereiniteit.

Wat er aan de hand is

Het Cybertrends-rapport 2026 van ABN AMRO, dat vanochtend verschijnt, laat zien dat kleinere bedrijven sneller schakelen dan grote concerns als het gaat om Europese cloud- en software-oplossingen. Waar 17 procent van het MKB de stap al heeft gezet, blijft het grootbedrijf steken op 12 procent. De verklaring is volgens de rapportschrijvers eenvoudig: het MKB schakelt sneller, terwijl een groot concern vaak een complex contract heeft met een partij als Microsoft. Overstappen is dan een langdurig proces van processen ontvlechten. De cloudmarkt is voor ongeveer 70 procent in handen van Amerikaanse techreuzen. Wel onderneemt inmiddels tweederde van alle organisaties actie om die afhankelijkheid te verkleinen door alternatieven te onderzoeken. Begin april overhandigde de Open Cloud Alliantie, een initiatief van onder meer Centric, KPN en Previder, een manifest aan het kabinet en de Tweede Kamer waarin ze oproepen een voorkeur uit te spreken voor Nederlandse en Europese cloudoplossingen bij overheidsopdrachten.

Wat dit betekent

Voor ondernemers betekent dit dat de keuze voor Europese cloud- en software-oplossingen niet alleen een kwestie is van risicobeperking, maar ook een concurrentievoordeel kan opleveren. Het MKB loopt hierin voor op het grootbedrijf, dat vaak vastzit in langdurige contracten met Amerikaanse aanbieders. Die afhankelijkheid brengt risico’s met zich mee, zoals mogelijke prijsstijgingen, wijzigingen in dienstverlening of geopolitieke spanningen die toegang kunnen beperken. Het rapport laat ook zien dat het MKB op andere punten minder goed scoort dan het grootbedrijf: grote bedrijven hebben vaker responsplannen klaarliggen voor een cyberaanval (49 tegenover 26 procent), oefenen vaker en investeren een hoger deel van de omzet in beveiliging. Het MKB is meer praktisch dan strategisch ingesteld en kijkt vooral naar de prijs. Toch is de stap naar Europese aanbieders een concrete manier om de digitale weerbaarheid te versterken zonder dat het direct grote investeringen vraagt.

Hoe je dit kunt toepassen

Als je een webshop runt met klantgegevens in de cloud, overweeg om te inventariseren welke Amerikaanse diensten je gebruikt voor hosting, dataopslag of AI-functionaliteiten. Een mogelijkheid is om voor nieuwe projecten of bij aflopende contracten te kiezen voor een Europese aanbieder. Je zou kunnen beginnen met een niet-kritische workload, zoals een testomgeving of een back-up, om ervaring op te doen met de overstap zonder dat het bedrijfsprocessen verstoort.

Als je een team aanstuurt dat werkt met gevoelige klantdata, kun je de afhankelijkheid van Amerikaanse clouddiensten in kaart brengen en bespreken met je IT-leverancier. Een optie is om te vragen naar Europese alternatieven voor de tools die je nu gebruikt, zoals CRM- of projectmanagementsoftware. Overweeg om een overstap te plannen op een rustig moment, bijvoorbeeld tijdens een contractverlenging, zodat je de overgang kunt combineren met andere IT-updates.

Als je in de zorg of een andere gereguleerde sector werkt, is het verstandig om de eisen rond datasoevereiniteit te controleren. Europese cloudaanbieders kunnen vaak beter voldoen aan lokale wetgeving, zoals de AVG. Je zou kunnen onderzoeken of jouw huidige aanbieder garandeert dat data binnen de EU blijft, en zo niet, of er een Europees alternatief is dat aan dezelfde eisen voldoet. Begin met een inventarisatie van welke data waar wordt opgeslagen en verwerkt.

Als je een klein bedrijf hebt met beperkte IT-kennis, kun je de stap naar Europese cloud eenvoudig houden door te kiezen voor een Nederlandse hostingpartij voor je website en e-mail. Een mogelijkheid is om bij je huidige provider te vragen of ze Europese servers gebruiken. Overweeg om een lijst te maken van de drie belangrijkste digitale diensten die je gebruikt en per dienst te checken of er een Europees alternatief beschikbaar is.

Bron: Emerce