Het Nederlandse MKB is vaker dan het grootbedrijf overgestapt op Europese cloud- en software-oplossingen, maar loopt achter op het gebied van cyberveiligheidsplannen. Die combinatie biedt een kans: je kunt je voorsprong in Europese keuze verzilveren en tegelijkertijd leren van de betere voorbereiding van grote bedrijven.

Wat er aan de hand is

Uit het Cybertrends-rapport 2026 van ABN AMRO blijkt dat 17 procent van het MKB al deels is overgestapt op Europese cloud- en software-aanbieders, tegenover 12 procent van het grootbedrijf. Het rapport, dat vandaag verschijnt, laat zien dat kleinere bedrijven sneller schakelen. Grote concerns hebben vaak complexe contracten met Amerikaanse partijen zoals Microsoft, waardoor overstappen een langdurig proces is van processen ontvlechten.

Tegelijkertijd is de afhankelijkheid van Amerikaanse cloud- en AI-aanbieders groot: 46 procent van het MKB en 60 procent van het grootbedrijf is deels of sterk afhankelijk. De cloudmarkt is voor ongeveer 70 procent in handen van Amerikaanse techreuzen. Wel onderneemt tweederde van alle organisaties actie om die afhankelijkheid te verkleinen door alternatieven te onderzoeken.

Begin april overhandigde de Open Cloud Alliantie, een initiatief van onder meer Centric, KPN en Previder, een manifest aan het kabinet waarin ze oproepen tot een voorkeur voor Nederlandse en Europese cloudoplossingen bij overheidsopdrachten.

Wat dit betekent

Het MKB heeft een praktische, prijsgedreven instelling, aldus het rapport. Dat verklaart waarom kleinere bedrijven sneller overstappen naar Europese alternatieven: ze hebben minder complexe contracten en kunnen sneller beslissen. Maar die praktische instelling heeft ook een keerzijde. Grote bedrijven hebben vaker responsplannen klaarliggen voor een cyberaanval (49 procent tegenover 26 procent), oefenen vaker en investeren een hoger deel van de omzet in beveiliging.

De daling van het aantal bedrijven dat door cybercriminelen werd benaderd – van 72 naar 60 procent voor het MKB – is volgens ABN AMRO vooral te danken aan verbeterde basishygiëne, zoals e-mailbeveiliging en endpoint-monitoring. Geen reden tot gerustheid, waarschuwt de bank, want aanvallen worden sneller en geloofwaardiger.

Voor het MKB betekent dit dat je een voorsprong hebt in wendbaarheid, maar die moet je combineren met de discipline van het grootbedrijf op het gebied van veiligheid. Je kunt sneller kiezen voor Europese cloud, maar zonder goede responsplannen blijf je kwetsbaar.

Hoe je dit kunt toepassen

Als je een webshop runt en afhankelijk bent van Amerikaanse clouddiensten… Overweeg om een Europese cloudaanbieder te onderzoeken voor je data-opslag. Je zou kunnen beginnen met een klein onderdeel, zoals je klantgegevens of je productcatalogus, en dat verplaatsen naar een Europese partij. Dit verkleint je afhankelijkheid zonder dat je meteen je hele infrastructuur hoeft om te gooien. Een optie is om een gesprek aan te vragen bij een aanbieder uit de Open Cloud Alliantie, zoals KPN of Previder, om te horen wat de mogelijkheden zijn voor jouw schaal.

Als je een team aanstuurt en verantwoordelijk bent voor de IT-beslissingen… Kijk naar de responsplannen van je organisatie. Het grootbedrijf scoort beter omdat het structureel oefent en plannen heeft liggen. Je zou kunnen starten met een eenvoudig stappenplan voor als je systemen worden platgelegd. Overweeg om één keer per kwartaal een korte oefening te doen met je team, bijvoorbeeld een simulatie van een phishing-aanval. Dit kost weinig tijd, maar kan het verschil maken tussen snel herstel en wekenlang stilstand.

Als je als zzp-er werkt en weinig budget hebt voor beveiliging… De basishygiëne is volgens het rapport de belangrijkste reden dat het aantal aanvallen daalt. Je zou kunnen inzetten op goede e-mailbeveiliging en endpoint-monitoring, tools die vaak al voor een paar tientjes per maand beschikbaar zijn. Een mogelijkheid is om een Europese aanbieder te kiezen voor deze diensten, zodat je zowel je veiligheid als je digitale soevereiniteit versterkt. Overweeg om je huidige contracten te checken op Amerikaanse afhankelijkheden en vraag je leverancier naar Europese alternatieven.

Als je een groeiend MKB bent en overweegt over te stappen naar Europese cloud… De wendbaarheid van het MKB is een voordeel, maar een overstap vraagt om een plan. Je zou kunnen beginnen met een inventarisatie van welke processen het meest afhankelijk zijn van Amerikaanse aanbieders. Een optie is om een migratie in fasen te doen: eerst de minst kritische systemen, zodat je ervaring opdoet zonder dat je bedrijfsvoering in gevaar komt. Het rapport laat zien dat tweederde van de organisaties al actie onderneemt, dus je staat er niet alleen voor.

Bron: Emerce (https://www.emerce.nl/nieuws/mkb-wendbaarder-grootbedrijf-digitale-afhankelijkheid)