Een groeiend aantal professionals ervaart mentale overbelasting door intensief gebruik van AI-tools, een fenomeen dat onderzoekers ‘AI brain fry’ noemen. Het gaat niet om vermoeidheid van het werk zelf, maar van het managen van de AI-agents die het werk moeten versnellen. Ons brein, dat evolutionair is ingesteld op het verwerken van één bedreiging tegelijk, kan de constante stroom van resultaten en het switchen tussen tools niet bijbenen. Dit leidt tot concentratieproblemen, besluiteloosheid, meer fouten en hoofdpijn. Voor ondernemers en leidinggevenden is het cruciaal om deze signalen te herkennen en een werkomgeving te creëren waarin AI productiviteit verhoogt in plaats van mentale capaciteit verbruikt.

Wat zijn de signalen van AI-breinoverbelasting?

Uit onderzoek onder ongeveer 1500 Amerikaanse werknemers blijkt dat ongeveer 14 procent aangeeft mentaal oververmoeid te raken door intensief AI-gebruik. De symptomen zijn vaak herkenbaar. Medewerkers beschrijven het als een constante mentale ruis, alsof er twaalf browsertabs in hun hoofd openstaan die allemaal om aandacht vragen. Ze betrappen zichzelf erop dezelfde informatie steeds opnieuw te lezen, meer te twijfelen aan hun eigen conclusies en ongebruikelijk ongeduldig te worden. Een concreet signaal is wanneer iemand meer tijd en energie steekt in het beheren en controleren van AI-tools dan in het daadwerkelijk oplossen van het probleem waar de tools voor zijn ingezet.

Waardoor wordt de mentale belasting veroorzaakt?

De grootste cognitieve last komt niet van het werk met AI, maar van het toezicht erop. Het direct monitoren en controleren van wat AI-tools produceren, is bijzonder vermoeiend voor het brein. Volgens het onderzoek leidt intensief toezicht houden tot 14 procent meer cognitieve belasting, 12 procent meer mentale vermoeidheid en 19 procent meer informatie-overload. Het probleem wordt verergerd wanneer werknemers meerdere verschillende AI-agents tegelijkertijd aansturen in een poging het werktempo op te voeren. De snelheid waarmee deze agents resultaten leveren, overtreft vaak de verwerkingssnelheid van het menselijk brein, wat leidt tot een gevoel van overweldiging en het ‘kwijtraken van de draad’.

Hoe kun je dit vandaag toepassen?

Een mogelijke stap is om met je team in gesprek te gaan over hun ervaringen met AI-tools. Vraag niet alleen of de tools helpen, maar ook of het beheren ervan energie kost en of het soms voelt alsof er te veel ballen in de lucht worden gehouden. Een andere optie is om het gebruik van AI-tools niet als doel op zich te zien, maar kritisch te kijken naar het werkritme. Je zou kunnen overwegen om periodes van geconcentreerd, AI-ondersteund werk af te wisselen met momenten van offline reflectie of het uitvoeren van eenvoudige, niet-digitale taken om het brein te laten ‘resetten’, zoals sommige deelnemers aan het onderzoek doen.

De toepassingen in dit artikel zijn suggesties op basis van het bronartikel, geen gevalideerd advies.

Bron: Sprout