AI ontwikkelt zich van een hulpmiddel tot een concurrent voor softwarebedrijven. Waar SaaS-ondernemers jarenlang een stabiel verdienmodel hadden met abonnementen per gebruiker, zet de opkomst van ‘agentic AI’ en ‘vibe coding’ dit onder druk. De kern van het probleem is dat de functionaliteit van veel gespecialiseerde softwaretools nu ook door AI kan worden geleverd, vaak sneller en goedkoper.
Waarom het abonnementsmodel onder druk staat
Het traditionele SaaS-model is gebaseerd op terugkerende inkomsten per gebruiker of ‘seat’. Volgens het artikel ontstaat er een probleem als bedrijven hun personeel vervangen door een team van AI-agents. Deze agents kunnen taken uitvoeren die voorheen door mensen met verschillende softwarelicenties werden gedaan. Het aantal benodigde ‘seats’ daalt daardoor mogelijk, wat de omzet van de SaaS-leverancier aantast. Daarnaast wordt het voor IT’ers, door tools die goed kunnen programmeren, makkelijker om zelf een specifiek tooltje in elkaar te laten zetten in plaats van een abonnement af te sluiten bij een gespecialiseerde aanbieder.
De dreiging van ‘vibe coding’ en AI-agents
Het artikel beschrijft twee ontwikkelingen die samen een ‘giftige cocktail’ vormen. Enerzijds is er ‘vibe coding’: het door AI laten genereren van code op basis van een omschrijving. Ervaren ontwikkelaars vergelijken dit met het werk van een goede stagiair of junior. Anderzijds zijn er AI-agents: systemen die zelfstandig taken kunnen uitvoeren door andere software en websites te gebruiken. Deze combinatie betekent dat klanten minder afhankelijk worden van kant-en-klare SaaS-producten. Als code een commodity wordt en migratie tussen systemen door AI soepeler verloopt, verliezen SaaS-bedrijven hun ’lock-in’ en prijsmacht.
Hoe kun je dit vandaag toepassen?
Deze ontwikkelingen vragen niet om paniek, maar om een strategische herpositionering. Het gaat erom hoe je als softwareaanbieder waarde blijft leveren in een wereld waar de basisfunctionaliteit mogelijk door AI wordt ingehaald.
Als je een niche-SaaS voor een specifiek proces verkoopt… Overweeg om je product te herdefiniëren van een tool naar een platform. In plaats van alleen functionaliteit te bieden, zou je kunnen focussen op het beheren van data, het garanderen van compliance of het faciliteren van integraties tussen verschillende AI-agents. Je waarde verschuift dan van de software zelf naar de betrouwbare infrastructuur eromheen.
Als je een SaaS-bedrijf runt met een ‘per seat’-prijsmodel… Een mogelijke stap is om te experimenteren met prijsmodellen die zijn gebaseerd op gebruik, verwerkte data of waarde in plaats van op het aantal gebruikers. Je zou kunnen onderzoeken of je een ‘platformfee’ kunt vragen voor bedrijven die jouw API gebruiken om hun eigen AI-agents aan te sturen, in plaats van te verkopen aan de eindgebruikers van die agents.
Als je software ontwikkelt voor een breed publiek… Een optie is om de AI niet als bedreiging, maar als kernonderdeel van je product te omarmen. Je zou kunnen investeren in het bouwen van je eigen gespecialiseerde AI-agent die de gebruiker binnen jouw domein helpt, waardoor jouw tool slimmer en onmisbaarder wordt dan een generieke AI-chatbot.
Als je een IT-dienstverlener of consultant bent… Je positie kan juist sterker worden. Bedrijven hebben hulp nodig bij het navigeren in deze nieuwe wereld. Je zou je kunnen specialiseren in het integreren van verschillende AI-tools en agents, het beveiligen van deze workflows of het adviseren over welke bedrijfsprocessen wel en niet geschikt zijn voor automatisering met AI-agents.
Als je investeert in of een SaaS-bedrijf overweegt over te nemen… Het is verstandig om due diligence te doen op de ‘AI-bestendigheid’ van het verdienmodel. Vraag niet alleen naar de huidige groei, maar naar de strategie van het bedrijf om relevant te blijven als hun kernfunctionaliteit door AI kan worden nagedaan. Bedrijven zonder een duidelijk antwoord op deze vraag lopen mogelijk een hoger risico.
Bron: Sprout