Het antwoord

De keuze voor AI-agents in plaats van personeel bespaart je direct duizenden euro’s per maand, maar die besparing heeft een keerzijde: minder werknemers betekent minder afdracht van loonbelasting en sociale premies, wat op termijn het sociale stelsel onder druk zet. Voor jou als MKB-ondernemer betekent dit dat je niet alleen naar de kosten van automatisering moet kijken, maar ook naar de fiscale en maatschappelijke risico’s die eraan vastzitten.

Wat er aan de hand is

De discussie over een zogeheten AI-tax wint aan kracht. Het idee is simpel: als bedrijven steeds vaker AI-agents inzetten in plaats van werknemers, daalt de belastingopbrengst uit arbeid. Een accountant kost een bedrijf duizenden euro’s per maand, een abonnement op een AI-agent enkele honderden. Die rekensom is snel gemaakt, maar de gevolgen zijn groot. Sam Altman, CEO van OpenAI, pleit voor een verschuiving van belasting op arbeid naar kapitaal en geautomatiseerde arbeid. Hoogleraar Ulrich Zierahn-Weilage heeft echter weinig vertrouwen in zo’n AI-tax. Volgens MT/Sprout-redacteur Karin Swiers ontleedt het artikel de hypocrisie van techmiljardairs én de echte fiscale tijdbom onder ons sociale stelsel. Tegelijkertijd relativeert een arbeidsmarkteconoom de voorspelde massawerkloosheid, maar heeft hij andere zorgen.

Wat dit betekent

Voor jou als MKB-ondernemer is de impact tweeledig. Aan de ene kant biedt de inzet van AI-agents een directe kostenbesparing: je kunt taken automatiseren zonder loonkosten, pensioenpremies of werkgeverslasten. Aan de andere kant loop je het risico dat de overheid op termijn nieuwe belastingen invoert op geautomatiseerde arbeid, zoals een AI-tax. Dat kan je businessmodel onverwacht duurder maken. Daarnaast heeft de bredere maatschappelijke impact invloed op je personeelsbestand: als meer bedrijven automatiseren, kan de vraag naar bepaalde functies dalen, wat de arbeidsmarkt verandert. Voor sectoren zoals administratie, boekhouding, klantenservice en logistiek is dit nu al voelbaar.

Hoe je dit kunt toepassen

Als je een administratiekantoor runt en overweegt om een AI-agent in te zetten voor het verwerken van facturen, bespaar je direct op salariskosten. Maar overweeg om de vrijgekomen uren niet volledig weg te bezuinigen, maar te herinvesteren in taken die meer waarde toevoegen, zoals strategisch advies aan klanten. Zo behoud je de menselijke expertise die een AI-agent niet kan vervangen, terwijl je profiteert van de efficiëntie.

Als je een webshop beheert en AI-agents gebruikt voor klantenservice, kun je de kosten per klantvraag drastisch verlagen. Een mogelijkheid is om de besparing deels te gebruiken voor het versterken van je merk of het verbeteren van de klantervaring, zodat je niet alleen afhankelijk wordt van automatisering. Houd daarbij in de gaten of er in jouw sector signalen zijn over een AI-tax, zodat je tijdig kunt anticiperen.

Als je een team aanstuurt in een sector waar veel routinetaken voorkomen, zoals logistiek of productie, kun je overwegen om AI-agents in te zetten voor planning en voorraadbeheer. Een optie is om de vrijgekomen capaciteit te gebruiken voor bijscholing van je huidige personeel, zodat zij zich kunnen ontwikkelen naar functies die minder gevoelig zijn voor automatisering. Dit verkleint het risico op ontslagen en houdt je team wendbaar.

Als je als zelfstandig professional werkt en AI-agents gebruikt voor facturatie of administratie, bespaar je tijd en geld. Overweeg om een deel van die besparing opzij te zetten voor een buffer, mocht de overheid op termijn een AI-tax invoeren. Je zou ook kunnen verkennen of je je diensten kunt uitbreiden naar taken die AI niet kan, zoals persoonlijk advies of creatief werk.

Bron: MT/Sprout (https://mtsprout.nl/leiderschap/must-reads-week-17-mythos-de-erfenis-van-tim-cook-en-moet-er-een-ai-tax-komen)