Het antwoord: AI-agents worden steeds goedkoper en kunnen taken van personeel overnemen, maar dat heeft een keerzijde voor de belastinginkomsten en het sociale stelsel. De discussie over een AI-tax, een belasting op geautomatiseerde arbeid, is daarom actueler dan ooit. Als ondernemer kun je nu al nadenken over hoe deze ontwikkeling jouw bedrijfsvoering en belastingdruk op termijn beïnvloedt.

Wat er aan de hand is

De kern van het nieuws is simpel: een accountant als werknemer kost een bedrijf duizenden euro’s per maand, terwijl een abonnement op een AI-agent enkele honderden euro’s kost. Die rekensom is snel gemaakt. Maar deze verschuiving heeft niet alleen invloed op het aantal banen, maar ook op de belastingen en sociale premies die over salarissen worden afgedragen. Daarmee raakt het ons hele sociale stelsel. Sam Altman, CEO van OpenAI, pleit daarom voor een verschuiving van belasting op arbeid naar kapitaal en geautomatiseerde arbeid. Hoogleraar Ulrich Zierahn-Weilage heeft echter weinig vertrouwen in zo’n AI-tax. Volgens hem wordt massawerkloosheid door AI overschat, maar zijn er andere zorgen. De discussie is nog pril, maar de fiscale tijdbom is reëel.

Wat dit betekent

Voor jou als MKB-ondernemer betekent dit dat de keuze voor AI-agents niet alleen een operationele beslissing is, maar ook een strategische met fiscale gevolgen. Als je een medewerker vervangt door een AI-agent, bespaar je direct op loonkosten, maar je draagt ook geen loonheffing en sociale premies meer af. Op korte termijn is dat gunstig voor je winst. Op langere termijn kan de overheid ingrijpen met een AI-tax, waardoor de kosten van automatisering weer stijgen. De politieke discussie staat nog in de kinderschoenen, maar de signalen zijn duidelijk: belasting op arbeid verschuift mogelijk naar belasting op automatisering. Dit raakt sectoren zoals administratie, boekhouding, klantenservice en logistiek het eerst, maar uiteindelijk elk bedrijf dat repetitieve taken automatiseert.

Hoe je dit kunt toepassen

Als je een administratiekantoor runt, overweeg om nu al een scenario te maken waarin je 20 procent van je personeel vervangt door AI-agents. Bereken niet alleen de besparing op salarissen, maar ook het verlies aan af te dragen belasting en premies. Dit inzicht helpt je om voorbereid te zijn op een mogelijke AI-tax. Je zou kunnen kijken naar een hybride model: AI voor routinetaken, mensen voor complexe klantvragen.

Als je een webshop met klantenservice hebt, kun je experimenteren met een AI-agent voor eerste lijns ondersteuning. De besparing is aanzienlijk, maar houd rekening met een toekomstige heffing. Een optie is om de vrijgekomen middelen te investeren in persoonlijke service voor hoogwaardige klanten, zodat je niet volledig afhankelijk wordt van automatisering.

Als je een team aanstuurt in de financiële sector, is het verstandig om de politieke ontwikkelingen rond de AI-tax te volgen. Je zou een werkgroep kunnen oprichten die de impact van automatisering op jullie belastingdruk in kaart brengt. Overweeg om met een fiscalist te bespreken hoe je nu al kunt anticiperen op een verschuiving van arbeidsbelasting naar kapitaalbelasting.

Als je in de logistiek werkt, kun je AI-agents inzetten voor planning en voorraadbeheer. De besparing op salarissen is groot, maar wees je bewust van het maatschappelijke risico. Een mogelijkheid is om een deel van de besparing te reserveren voor omscholing van medewerkers, zodat je flexibel blijft bij eventuele nieuwe belastingregels.

Bron: Sprout