Het antwoord
Een AI-tax, een belasting op geautomatiseerde arbeid, kan de komende jaren je personeelskosten en bedrijfsstrategie ingrijpend veranderen. Dit raakt direct de rekensom die je maakt bij het vervangen van een werknemer door een AI-abonnement, en kan de belastingdruk op automatisering verhogen.
Wat er aan de hand is
Het idee van een AI-tax wint aan momentum. Sam Altman, CEO van OpenAI, pleit voor een verschuiving van belasting op arbeid naar belasting op kapitaal en geautomatiseerde arbeid. Zijn argument: als bedrijven werknemers vervangen door AI-agents, valt een groot deel van de belasting- en premie-inkomsten weg die normaal over salarissen worden geheven. Die inkomsten zijn nodig om ons sociale stelsel te financieren. Een accountant kost een bedrijf duizenden euro’s per maand, een AI-abonnement enkele honderden. Dat verschil is aantrekkelijk voor ondernemers, maar het ondermijnt de belastingbasis. Hoogleraar Ulrich Zierahn-Weilage heeft echter weinig vertrouwen in zo’n belasting. Hij relativeert de voorspelde massawerkloosheid door AI, maar erkent dat er andere zorgen zijn over de impact op de arbeidsmarkt en het sociale stelsel.
Wat dit betekent
Voor jou als ondernemer betekent dit dat de kostenbesparing van AI-agents mogelijk tijdelijk is. Als een AI-tax wordt ingevoerd, kan de belastingdruk op geautomatiseerde arbeid fors stijgen. Dat verandert de rekensom: een AI-abonnement van 300 euro per maand wordt dan misschien 600 of 900 euro. Daarnaast raakt dit je personeelsbeleid. Als je overweegt om functies te automatiseren, moet je niet alleen kijken naar de huidige kosten, maar ook naar toekomstige belastingwijzigingen. Ook kan een AI-tax invloed hebben op je concurrentiepositie. Bedrijven die sterk leunen op automatisering worden mogelijk zwaarder belast, terwijl arbeidsintensieve bedrijven relatief voordeliger blijven. Dit kan strategische keuzes beïnvloeden, zoals of je een medewerker in dienst houdt of een AI-agent inzet.
Hoe je dit kunt toepassen
Als je een administratief of financieel team aanstuurt, overweeg om nu al een scenario-analyse te maken. Bereken wat de totale kosten zijn van een AI-agent versus een werknemer, maar voeg daar een fictieve belasting van 20 tot 50 procent aan toe. Zo krijg je inzicht in hoe gevoelig je kostenstructuur is voor een AI-tax. Je zou kunnen besluiten om niet volledig te automatiseren, maar een hybride model te hanteren waarbij je AI inzet voor routinetaken en mensen voor complexe beslissingen.
Als je een klein bedrijf runt met weinig personeel, is het verstandig om je afhankelijkheid van AI-agents te monitoren. Als je bijvoorbeeld een AI-boekhouder gebruikt, check dan of de aanbieder transparant is over eventuele belastingwijzigingen. Een optie is om een deel van de werkzaamheden zelf te blijven doen of uit te besteden aan een freelancer, zodat je niet volledig afhankelijk wordt van één oplossing die mogelijk duurder wordt.
Als je personeelsbeleid aan het herzien bent, kun je nadenken over hoe je de overstap naar AI communiceert naar je team. Een AI-tax kan leiden tot meer baanzekerheid voor sommige functies, omdat automatisering minder aantrekkelijk wordt. Je zou kunnen overwegen om medewerkers om te scholen naar taken die moeilijk te automatiseren zijn, zoals klantcontact of strategisch advies, zodat je zowel kosten bespaart als voorbereid bent op fiscale veranderingen.
Als je investeert in AI-tools voor je bedrijf, is het raadzaam om de politieke ontwikkelingen rond AI-tax te volgen. Dit is geen onderwerp dat morgen wordt besloten, maar het kan binnen enkele jaren realiteit worden. Een mogelijkheid is om een reservering op te nemen in je begroting voor een toekomstige heffing, zodat je niet voor verrassingen komt te staan.
Bron: Sprout (https://mtsprout.nl/leiderschap/must-reads-week-17-mythos-de-erfenis-van-tim-cook-en-moet-er-een-ai-tax-komen)