Het UWV stopt met de Europese AI-chatbot Le Chat van Mistral AI en start een proef met Microsoft Copilot Chat Web. Dit laat zien dat zelfs bij een overheidsorganisatie datasoevereiniteit niet altijd de doorslaggevende factor is bij de keuze voor een AI-tool. Voor MKB-ondernemers is dit een belangrijk signaal: de afweging tussen Europese en Amerikaanse AI-oplossingen gaat niet alleen over principes, maar ook over praktische zaken zoals integratie, beveiliging en gebruiksgemak.

Wat er aan de hand is

Het UWV gebruikt sinds juni 2025 de AI-assistent Le Chat van het Franse Mistral AI. Deze tool staat bekend om zijn focus op Europese datasoevereiniteit, snelheid en agent-functionaliteit. Vanaf half mei 2026 start het UWV echter een pilot met Microsoft Copilot Chat Web, die loopt tot het einde van dit jaar. Een woordvoerder van het UWV zegt dat Le Chat bedoeld was als tijdelijke oplossing totdat een gecontracteerde AI-toepassing beschikbaar kon worden gesteld. De overstap naar Copilot is volgens het UWV ingegeven door betere integratie met de bestaande Microsoft-omgeving, meer beheermogelijkheden voor instellingen en betere afstemming van beveiliging op de eigen eisen. De verwachting is dat Copilot Chat Web betere resultaten oplevert, wat voor meer gebruiksgemak zorgt en shadow-AI tegengaat. Eind dit jaar worden de resultaten van de pilot geëvalueerd. Het UWV geeft aan dat ondertussen ook wordt gekeken naar andere betrouwbare (soevereine) alternatieven.

Wat dit betekent

De keuze van het UWV laat zien dat datasoevereiniteit een belangrijk thema is, maar niet het enige criterium. Voor het UWV wegen praktische voordelen zoals integratie met bestaande systemen, beveiligingsbeheer en gebruikerservaring zwaarder dan de Europese herkomst van Le Chat. Dit is relevant voor MKB-ondernemers die ook worstelen met de keuze tussen Europese en Amerikaanse AI-tools. De afweging is niet zwart-wit: een Amerikaanse tool als Copilot kan beter aansluiten bij je bestaande IT-omgeving, maar brengt vragen mee over waar jouw data wordt verwerkt en onder welke wetgeving dat valt. Voor bedrijven die met gevoelige klantgegevens werken, zoals in de zorg, financiële dienstverlening of juridische sector, kan datasoevereiniteit een doorslaggevende factor zijn. Voor andere bedrijven wegen gebruiksgemak en functionaliteit mogelijk zwaarder.

Hoe je dit kunt toepassen

Als je een webshop runt en klantdata verwerkt, kun je de afweging van het UWV als voorbeeld nemen. Overweeg om eerst in kaart te brengen welke data je AI-tool verwerkt. Als je alleen productbeschrijvingen of marketingteksten laat genereren, is datasoevereiniteit minder kritisch dan wanneer je klantadressen of betaalgegevens verwerkt. Een mogelijkheid is om te starten met een Amerikaanse tool zoals Copilot of ChatGPT voor eenvoudige taken, en een Europese tool zoals Le Chat te overwegen voor gevoelige processen.

Als je een team aanstuurt dat veel met Microsoft 365 werkt, is de keuze voor Copilot logisch. Het UWV geeft aan dat Copilot beter integreert met de bestaande Microsoft-omgeving. Je zou kunnen onderzoeken of Copilot Chat Web al beschikbaar is binnen jullie Microsoft-licentie. Een optie is om een kleine pilot te draaien met een paar teamleden, vergelijkbaar met wat het UWV doet, en de resultaten te evalueren op gebruiksgemak en beveiliging.

Als je in de zorg of financiële dienstverlening werkt, is datasoevereiniteit waarschijnlijk een harde eis. Het UWV geeft aan dat het ook naar andere soevereine alternatieven kijkt. Overweeg om contact op te nemen met Mistral AI of andere Europese aanbieders om te vragen naar hun datalocatie en compliance met Nederlandse wetgeving. Een mogelijkheid is om een proof-of-concept te draaien met Le Chat of een andere Europese tool, specifiek voor processen waar datasoevereiniteit cruciaal is.

Als je een klein bedrijf bent zonder IT-afdeling, kun je de les van het UWV gebruiken om je keuze te vereenvoudigen. Het UWV kiest voor de tool die het beste past bij de bestaande omgeving. Je zou kunnen beginnen met de AI-tool die al in je bestaande software zit, zoals Copilot in Microsoft 365 of Gemini in Google Workspace. Een optie is om eerst te testen of die tool voldoet voor jouw taken, voordat je een aparte Europese tool overweegt.

Bron: Computable