Het antwoord: Personeel ontslaan omdat je AI inzet, levert zelden meer rendement op. Uit onderzoek van Gartner blijkt dat bedrijven die wél succes boeken, juist investeren in de vaardigheden van hun mensen en in goed AI-beleid.

Wat er aan de hand is

Gartner onderzocht 350 internationale executives en ontdekte dat ongeveer tachtig procent van de organisaties die autonome technologieën inzetten, het personeelsbestand heeft verkleind. Maar die ontslagen hangen nauwelijks samen met een hoger rendement op de investering. Bedrijven met betere resultaten doen het anders: zij investeren in vaardigheden, nieuwe rollen en governance rond AI.

Technologieën zoals AI-agents en robotic process automation verschuiven werk, maar vervangen mensen niet volledig. Op langere termijn verwacht Gartner zelfs dat autonome bedrijfsvoering leidt tot meer werkgelegenheid. Door groeiende AI-investeringen en nieuwe rollen zou de technologie tussen 2028 en 2029 per saldo banen creëren.

Wat dit betekent

Voor het MKB is dit een belangrijk signaal. De verleiding is groot om AI in te zetten om kosten te besparen door mensen te ontslaan. Maar dat werkt averechts als je niet tegelijkertijd investeert in hoe je mensen met AI laat samenwerken. De winst zit niet in minder personeel, maar in slimmere inzet van je team.

Dit geldt voor elke sector waar routinematig werk voorkomt: administratie, logistiek, klantenservice, productie. Wie alleen snijdt in personeel, mist de echte meerwaarde van AI: het versterken van wat mensen kunnen.

Hoe je dit kunt toepassen

Als je een klein team aanstuurt en overweegt om taken te automatiseren. Kijk niet alleen naar welke taken je kunt weghalen bij medewerkers, maar vooral naar welke taken je ze kunt laten doen als AI het repetitieve werk overneemt. Je zou kunnen inventariseren welke vaardigheden je team mist om met AI-tools te werken, en daar een halfjaarlijks opleidingsbudget voor vrijmaken. Een optie is om één medewerker aan te wijzen als AI-coach die de rest van het team begeleidt.

Als je een webshop runt en klantenservice deels door AI wilt laten afhandelen. Overweeg om je huidige klantenservicemedewerkers niet te ontslaan, maar ze om te scholen naar rollen waarin ze de AI bewaken en complexe vragen afhandelen. Een mogelijkheid is om een vast moment per week in te plannen waarin het team de AI-output controleert op kwaliteit en verbetert. Zo behoud je kennis en verhoog je de servicekwaliteit.

Als je in de maakindustrie werkt en robotisering overweegt. Kijk naar het voorbeeld van schoonmaakbedrijf Gom, dat honderd robots inzet maar tegelijkertijd investeert in standaardisatie en opschaling met behoud van personeel. Je zou kunnen starten met één proces dat je automatiseert, terwijl je de vrijgekomen uren van medewerkers gebruikt voor kwaliteitscontrole of onderhoud. Een optie is om een samenwerking aan te gaan met een branchevereniging of kennisinstelling, zoals Gom deed met NLrobotics, om kennis te delen en sneller te leren.

Als je financiële processen automatiseert, zoals facturatie of betalingen. De pilot van Mastercard en Rabobank laat zien dat AI-agenten betalingen kunnen uitvoeren zonder tussenkomst van een webshop. Je zou kunnen onderzoeken of een AI-agent een deel van je facturatie of inkoop kan afhandelen, maar wel met een medewerker die de eindcontrole doet. Overweeg om eerst een proef te draaien met één type transactie, voordat je opschaalt.

Bron: Computable