Het antwoord

AI vervangt de eerste trede van de carrièreladder, niet de hele ladder. Voor ondernemers betekent dit dat je instroomfuncties moet herontwerpen, niet afschaffen. Wie nu investeert in een combinatie van AI-assistenten en begeleide starters, bouwt een toekomstbestendig personeelsbestand.

Wat er aan de hand is

Uit onderzoek van het Stanford Digital Economy Lab, gepubliceerd in november 2025, blijkt dat werknemers van 22 tot 25 jaar in beroepen die sterk aan AI zijn blootgesteld, een daling van 16 procent in werkgelegenheid zagen. Dit effect trad niet op bij ervaren werknemers in dezelfde functies. Een rapport van Anthropic uit maart 2026 wijst in dezelfde richting. Het gaat om beroepen als softwareontwikkelaar, klantenservicemedewerker, programmeur en informatiemanager. De daling is specifiek voor instroomfuncties waarin generatieve AI veel wordt gebruikt. Werkgevers lijken AI in te zetten om de routinetaken over te nemen waarmee starters normaal hun eerste ervaring opdoen. Tegelijkertijd steeg de werkloosheid onder recent afgestudeerden naar 5,6 procent in het vierde kwartaal van 2025, meldt de Federal Reserve Bank van New York. Het aandeel afgestudeerden dat werk doet waarvoor geen diploma nodig is, nam ook toe.

Wat dit betekent

Voor het MKB is dit een directe waarschuwing. De traditionele instroomfunctie – een junior medewerker die eenvoudige taken leert en doorgroeit – staat onder druk. Als je als ondernemer AI inzet om die taken over te nemen zonder de functie opnieuw in te richten, verdwijnt de aanwas van nieuw talent. Dat lijkt op korte termijn goedkoper, maar op lange termijn mis je de kans om mensen op te leiden die jouw bedrijf en jouw AI-systemen begrijpen. De onderzoekers van Stanford en Anthropic benadrukken dat bedrijven moeten erkennen dat een langetermijnpersoneelsbestand met AI-ervaring begint bij instroomfuncties. Het gaat er niet om of je AI gebruikt, maar hoe je het combineert met de ontwikkeling van jonge medewerkers.

Hoe je dit kunt toepassen

Als je een team aanstuurt met junior medewerkers, overweeg dan om de takenlijst opnieuw te verdelen. Laat AI de repetitieve, voorspelbare stappen uitvoeren – zoals het beantwoorden van standaardvragen of het genereren van codefragmenten – en geef de starter de verantwoordelijkheid voor de controle, de uitzonderingen en de klantcontacten die om nuance vragen. Je zou kunnen afspreken dat elke junior wekelijks een half uur besteedt aan het analyseren van de fouten die de AI maakt. Dat leert hen het systeem begrijpen en bouwt ervaring op.

Als je een webshop runt met een klantenserviceafdeling, kun je een AI-chatbot inzetten voor de eerste opvang van eenvoudige vragen, maar laat een starter de gesprekken beoordelen die de chatbot niet kon afhandelen. Een mogelijkheid is om een wekelijkse sessie in te plannen waarin de starter de chatbot verbetert door nieuwe antwoorden te schrijven voor terugkerende vragen. Zo wordt de functie niet overbodig, maar verschuift deze van uitvoerend naar coachend en verbeterend.

Als je in de technische dienstverlening werkt, bijvoorbeeld als softwarebedrijf, kun je overwegen om een AI-codegenerator te gebruiken voor de basisstructuur van een programma, maar een junior ontwikkelaar de architectuur te laten beoordelen en de tests te laten schrijven. Een optie is om een ‘AI-review’ in te bouwen: de starter controleert de output van de AI en documenteert wat er misging. Dat geeft directe leerervaring en voorkomt dat de junior alleen maar code knipt en plakt zonder te begrijpen wat er gebeurt.

Als je een administratief of financieel team hebt, kun je AI inzetten voor het verwerken van facturen en het voorbereiden van rapportages. Laat een starter de uitzonderingen behandelen – facturen die niet matchen, afwijkende betalingstermijnen – en de maandelijkse controle uitvoeren. Je zou kunnen afspreken dat de starter elke maand een verbetervoorstel doet op basis van de fouten die de AI maakte. Dat maakt de functie leerzaam en waardevol, in plaats van overbodig.

De praktische toepassing hangt af van jouw situatie, maar het principe is hetzelfde: haal AI niet tussen de starter en het werk, maar zet het naast elkaar. De starter leert van de AI en de AI leert van de starter.

Bron: Technologyreview