Het antwoord

AI begint de eerste tree van de carrièreladder weg te vreten. Vooral jonge werknemers in beroepen waar generatieve AI veel wordt gebruikt, zoals softwareontwikkeling en klantenservice, zien hun kansen op een instroomfunctie dalen. Als ondernemer kun je niet wachten tot de overheid of het onderwijs ingrijpt: je zult zelf je instroomfuncties moeten herontwerpen, zodat ze AI-proof blijven én aantrekkelijk voor jong talent.

Wat er aan de hand is

Uit een werkdocument van het Stanford Digital Economy Lab uit november 2025 blijkt dat werknemers van 22 tot 25 jaar in beroepen met veel AI-blootstelling een relatieve daling van 16 procent in werkgelegenheid zagen, nadat generatieve AI opkwam. Een rapport van Anthropic uit maart 2026 wijst in dezelfde richting. Het opvallende: ervaren werknemers in dezelfde beroepen hadden geen last van die daling. Ook banen met weinig AI-blootstelling bleven stabiel. Het probleem zit hem specifiek in de eerste baan voor jonge mensen in sectoren zoals softwareontwikkeling, klantenservice, computerprogrammering en informatiemanagement. Bedrijven lijken AI in te zetten voor de routinetaken waarmee starters normaal hun eerste werkervaring opdoen. Ondertussen steeg de werkloosheid onder pas afgestudeerden in het vierde kwartaal van 2025 naar 5,6 procent, volgens de Federal Reserve Bank van New York. Het aantal afgestudeerden dat werk doet waarvoor geen diploma nodig is, nam ook toe.

Wat dit betekent

Voor jou als MKB-ondernemer betekent dit concreet dat de traditionele instroomfunctie onder druk staat. De taken die je normaal aan een junior of stagiair gaf – data invoeren, standaardrapporten maken, eenvoudige klantvragen afhandelen – zijn precies de taken die AI steeds beter en goedkoper kan doen. Het gevolg is dat je minder snel geneigd bent om een starter aan te nemen, of dat de starter die je aanneemt minder leert omdat de eenvoudige leertaken zijn weggeautomatiseerd. Op termijn droogt daarmee de pijplijn voor ervaren medewerkers op. Jonge mensen krijgen geen kans meer om de basis onder de knie te krijgen, terwijl jij later juist behoefte hebt aan mensen die én vakinhoudelijk sterk zijn én met AI kunnen werken. De uitdaging is dus niet of je AI inzet, maar hoe je instroomfuncties zo inricht dat ze nog steeds waarde bieden voor zowel de starter als jouw bedrijf.

Hoe je dit kunt toepassen

Als je een klein team hebt en normaal een junior aanneemt voor ondersteunend werk, overweeg dan om de functie te herdefiniëren. In plaats van een junior alleen repetitieve taken te geven, zou je kunnen kiezen voor een rol waarin de starter leert hoe hij AI-tools inzet om diezelfde taken sneller en beter te doen. De junior wordt dan niet de uitvoerder, maar de regisseur van de AI. Dat maakt de functie uitdagender en toekomstbestendiger.

Als je een webshop runt en een starter zoekt voor de klantenservice, kun je de functie opsplitsen in twee delen. Eén deel is het afhandelen van standaardvragen met behulp van een AI-chatbot, waarbij de starter de antwoorden controleert en bijstuurt. Het andere deel is het analyseren van klantfeedback en het verbeteren van de chatbot. Zo leert de starter niet alleen het vak, maar draagt hij ook direct bij aan de kwaliteit van je service.

Als je een administratief of financieel team hebt, kun je een instroomfunctie inrichten rond het controleren en verbeteren van AI-gegenereerde rapporten. De starter leert hoe hij de output van een AI-tool beoordeelt op fouten, consistentie en volledigheid. Dat is een vaardigheid die steeds belangrijker wordt, en het geeft de starter een beter begrip van de processen dan wanneer hij zelf handmatig rapporten zou maken.

Als je actief bent in de technische sector, bijvoorbeeld met softwareontwikkeling, kun je een junior niet meer alleen simpele bugs laten fixen. Een mogelijkheid is om de junior te laten werken aan het schrijven van prompts voor codegeneratie, het testen van de gegenereerde code en het documenteren van de resultaten. Zo leert hij de basis van programmeren, maar ook hoe je AI effectief inzet als hulpmiddel. Dat is precies de combinatie van vaardigheden waar de markt om vraagt.

Als je een stagiair of starter begeleidt, overweeg dan om een vast onderdeel van de werkweek te besteden aan het gezamenlijk verkennen van nieuwe AI-toepassingen voor jullie vakgebied. De starter kan onderzoek doen, experimenten opzetten en de resultaten presenteren. Dat geeft hem eigenaarschap en leert jou als ondernemer tegelijkertijd wat er mogelijk is. Het is een investering in beide richtingen.

Bron: Technologyreview (https://www.technologyreview.com/2026/05/26/1137865/its-time-to-address-the-looming-crisis-in-entry-level-work/)