De rijksoverheid ontwikkelt met Vlam (Veilige Lokale AI Modellen) een eigen, veilig AI-platform als alternatief voor commerciële diensten zoals ChatGPT. Dit biedt MKB-ondernemers een concreet voorbeeld van hoe je AI kunt inzetten zonder je bedrijfsdata uit handen te geven.

Wat er aan de hand is

De chat-tool Vlam, ontwikkeld door SSC-ICT in samenwerking met de AIVD, moet uitgroeien tot een rijksbreed AI-platform. Het is een volledig binnen de overheid beheerde omgeving waarin data, modellen en infrastructuur onder Nederlandse controle blijven. Een brede productie-uitrol wordt verwacht in de tweede helft van dit jaar, zodra risicoanalyses, beveiligingsprocedures en compliancetrajecten zijn afgerond. Vlam wordt al geleverd aan ministeries van VWS, Financiën, Algemene Zaken, OCW, IenW en de Hoge Colleges van Staat. De tool draait in pilotvorm bij diverse rijksorganisaties en wordt direct gevoed door gebruikerservaringen.

Wat dit betekent

Voor MKB-ondernemers is dit een signaal dat veilige, lokale AI geen toekomstmuziek meer is, maar nu al wordt uitgerold op grote schaal. Waar veel bedrijven nog aarzelen vanwege privacyzorgen bij cloudgebaseerde AI, laat de overheid zien dat een eigen, beveiligde omgeving mogelijk is. Uit een enquête onder 285 gebruikers blijkt dat 77 procent merkbare tijdsbesparing ervaart en 82 procent Vlam minimaal wekelijks gebruikt. De gemiddelde tevredenheid is een 7,1. Dit zijn cijfers die ook voor een klein bedrijf relevant zijn: AI hoeft niet ingewikkeld of risicovol te zijn.

Daarnaast laat de aanpak zien dat je niet afhankelijk hoeft te zijn van Amerikaanse techbedrijven. Voor ondernemers die werken met vertrouwelijke klantdata, medische informatie of bedrijfsgeheimen, biedt een lokale AI-oplossing een manier om wél de voordelen van AI te benutten zonder dat je data de deur uit gaat.

Hoe je dit kunt toepassen

Als je een adviesbureau runt dat met vertrouwelijke klantdocumenten werkt. Je zou kunnen overwegen om een lokale AI-assistent in te zetten voor het samenvatten van dossiers, het controleren van rapporten of het brainstormen over oplossingen. Het voordeel is dat alle data op je eigen server blijft. Vlam laat zien dat dit werkt voor tekstbewerking, kwaliteitscontrole en vertalingen. Een mogelijkheid is om te starten met een pilot binnen één team, net zoals de overheid dat doet.

Als je een klein team aanstuurt en zoekt naar manieren om de productiviteit te verhogen. De ervaringen van Vlam-gebruikers laten zien dat AI vooral waarde toevoegt bij praktische ondersteuning: samenvatten, sparren en tekst verbeteren. Overweeg om een lokale AI-tool te introduceren voor taken waar je team veel tijd aan kwijt is. Je zou kunnen beginnen met een eenvoudige toepassing, zoals het genereren van notulen of het opstellen van standaard e-mails. De sleutel is dat de tool voorspelbaar en stabiel is, zoals ambtenaren aangeven.

Als je in de zorg of een andere sector met strenge privacyregels werkt. De aanpak van de overheid is een direct voorbeeld van hoe je AI kunt gebruiken zonder in conflict te komen met wetgeving zoals de AVG. Een optie is om te onderzoeken of er branche-specifieke, lokale AI-oplossingen beschikbaar zijn of om samen met andere bedrijven in je sector een gedeelde, beveiligde omgeving op te zetten. De samenwerking tussen SSC-ICT en de AIVD laat zien dat veiligheid en functionaliteit hand in hand kunnen gaan.

Als je een webshop runt en klantgegevens wilt analyseren zonder risico. Hoewel Vlam niet is ontworpen voor commerciële doeleinden, kun je het principe wel toepassen: gebruik een lokaal model voor het analyseren van klantfeedback, het genereren van productbeschrijvingen of het beantwoorden van veelgestelde vragen. Het voordeel is dat je niet afhankelijk bent van externe servers. Je zou kunnen starten met een open-source taalmodel dat je op een eigen server draait.

Bron: Computable