Het antwoord

Generieke AI-tools zoals ChatGPT hallucineren snel in juridisch werk, maar specifiek getrainde juridische AI kan advocaten en ondernemers wél helpen zonder risico op verzonnen feiten. De sleutel is niet de tool, maar de manier waarop je hem inzet: met bronverwijzingen, feitencontrole en een kritische blik.

Wat er aan de hand is

De jonge ondernemer Jelle Burggraaf richtte samen met George Gowers Legal Mind op, een AI-tool speciaal voor advocatenkantoren. Het idee ontstond eind 2022, toen Burggraaf na één keer ChatGPT te hebben gebruikt, besefte dat taalmodellen de juridische sector fundamenteel gaan veranderen. Zonder juridische achtergrond, zonder klanten en zonder inkomsten begon hij in een antikraakpand in Maarssen. Zijn doel: advocaten helpen met informatieverwerking, van het reconstrueren van feiten uit duizenden documenten tot het toetsen van argumenten aan wetgeving en jurisprudentie. Het probleem met generieke AI is dat die hallucineert en bronverwijzingen mist, terwijl de advocatuur een van de meest feitgedreven sectoren is. Ongeveer 40 procent van het werk van een advocaat is lezen, nog eens 30 procent schrijven. Precies de onderdelen waar AI extreem goed in is geworden, mits je de juiste aanpak kiest.

Wat dit betekent

Voor MKB-ondernemers die juridische diensten afnemen of zelf juridisch werk doen, betekent dit dat AI niet langer een ver-van-je-bed-show is. De kosten van juridische ondersteuning kunnen dalen doordat kantoren efficiënter werken. Maar het betekent ook dat je niet zomaar een willekeurige chatbot kunt gebruiken voor contracten, algemene voorwaarden of geschillen. Een fout kan je duur komen te staan. De les uit de advocatuur is dat AI pas waarde toevoegt als je de output kunt verifiëren. Voor ondernemers die zelf juridische documenten opstellen, is het risico op hallucinaties reëel. Een verzonnen wetsartikel of een foutieve interpretatie kan leiden tot rechtszaken of boetes. De verschuiving is dat AI juridisch werk toegankelijker maakt, maar alleen als je de valkuilen kent.

Hoe je dit kunt toepassen

Als je een contract of algemene voorwaarden laat opstellen door AI, overweeg dan om nooit blind te vertrouwen op generieke tools zoals ChatGPT of Gemini. Vraag altijd om bronverwijzingen en controleer of de genoemde wetsartikelen bestaan. Een optie is om de output te laten checken door een jurist, of om een gespecialiseerde juridische AI te gebruiken die getraind is op wetgeving en jurisprudentie.

Als je een juridisch geschil hebt en zelf onderzoek doet, wees dan extra kritisch op feiten die AI aanlevert. Je zou kunnen beginnen met het opsplitsen van je vraag in kleine, controleerbare stappen. Vraag de AI bijvoorbeeld eerst om alleen de relevante wetsartikelen te noemen, en daarna om een samenvatting van de jurisprudentie. Controleer elke claim met een eigen zoekopdracht.

Als je een advocatenkantoor inschakelt, kun je vragen of ze AI gebruiken voor informatieverwerking. Dat is geen teken van zwakte, maar van efficiëntie. Vraag wel hoe ze hallucinaties voorkomen. Een goed kantoor heeft processen om AI-output te verifiëren, zoals Legal Mind dat doet. Je kunt erop rekenen dat de kosten lager uitvallen als AI het lees- en schrijfwerk versnelt.

Als je zelf juridische documenten schrijft voor je bedrijf, bijvoorbeeld een huurcontract of een overeenkomst met een leverancier, overweeg dan om een template te gebruiken van een betrouwbare bron en die alleen door AI te laten controleren op inconsistenties, niet om nieuwe clausules te laten verzinnen. Een mogelijkheid is om de AI te vragen: ‘Welke onderdelen van dit contract wijken af van de standaard in de sector?’ zonder dat de AI zelf nieuwe tekst toevoegt.

Als je een team aanstuurt dat juridisch werk doet, kun je overwegen om een interne richtlijn op te stellen voor AI-gebruik. Bijvoorbeeld: alle AI-output moet voorzien zijn van een bronvermelding, en elk feitelijk statement moet worden gecheckt voordat het naar een klant gaat. Dit voorkomt dat hallucinaties onopgemerkt blijven.

Bron: Sprout (https://mtsprout.nl/partners/groeigeheimen/legal-mind-helpt-advocaten-met-informatieverwerking-door-ai)