Het antwoord: AI-tools zoals ChatGPT kunnen juridisch werk razendsnel doen, maar alleen als ze voldoen aan een veel hogere precisienorm dan generieke toepassingen. Voor MKB-ondernemers betekent dit dat je juridische processen kunt versnellen, maar dat je niet blind kunt vertrouwen op wat een AI je voorschotelt.

Wat er aan de hand is

De jonge ondernemer Jelle Burggraaf richtte in 2024 samen met George Gowers Legal Mind op, een AI-startup die zich specifiek richt op de advocatuur. Het bedrijf, gestart in een antikraakpand in Maarssen, bouwt AI-toepassingen die juridische documenten kunnen analyseren, feiten reconstrueren uit duizenden stukken en juridische argumenten toetsen aan wetgeving en jurisprudentie. Burggraaf zag na de lancering van ChatGPT eind 2022 dat taalmodellen razendsnel evolueerden en besefte dat dit de juridische sector fundamenteel zou veranderen. Generieke AI-tools zoals ChatGPT, Claude en Google Gemini zijn volgens hem prima voor algemene teksten, maar lopen vast zodra juridische precisie vereist is. De advocatuur is een van de meest feitgedreven sectoren, en fouten – zoals hallucinaties of ontbrekende bronverwijzingen – zijn daar onacceptabel.

Wat dit betekent

Voor MKB-ondernemers is dit relevanter dan het lijkt. Ongeveer 40 procent van het werk van een advocaat bestaat uit lezen, nog eens 30 procent uit schrijven. Dat zijn precies de onderdelen waar AI extreem goed in is geworden, maar alleen als de tool is getraind op juridische nauwkeurigheid. Als jij als ondernemer contracten, algemene voorwaarden of geschillen laat beoordelen door een generieke AI, loop je het risico dat je onvolledige of onjuiste informatie krijgt. De standaard die Legal Mind hanteert – feitelijke precisie, bronverwijzingen, controleerbaarheid – is ook de standaard die jij zou moeten eisen van elke AI die juridische of formele documenten voor jou verwerkt. Dit geldt niet alleen voor advocaten, maar voor iedereen die met overeenkomsten, offertes, personeelsreglementen of compliance-documenten werkt.

Hoe je dit kunt toepassen

Als je een contract laat opstellen of beoordelen door een AI-tool. Overweeg om niet zomaar de eerste de beste chatbot te gebruiken. Vraag jezelf af of de tool bronnen kan tonen bij juridische claims, of hij hallucinaties kan voorkomen, en of hij getraind is op juridische documenten. Een optie is om een gespecialiseerde juridische AI te gebruiken, of om de output altijd te laten checken door een jurist. Je zou kunnen beginnen met kleine, risicoarme documenten om te testen hoe betrouwbaar de tool is.

Als je offertes of algemene voorwaarden automatiseert. Veel MKB-ondernemers gebruiken AI om standaarddocumenten te genereren. De les uit de advocatuur is dat precisie hier cruciaal is. Een mogelijkheid is om een checklist te maken van punten die altijd gecontroleerd moeten worden: bronverwijzingen, datums, partijnamen, en of de tekst consistent is met de wet. Je zou kunnen overwegen om een juridische AI-specialist in te schakelen voor een eenmalige audit van je sjablonen.

Als je te maken hebt met geschillen of claims. Stel dat je een geschil hebt met een leverancier of klant en je wilt snel feiten uit documenten halen. Generieke AI kan je helpen met samenvatten, maar je loopt het risico dat hij belangrijke nuances mist. Een praktische aanpak is om de AI alleen te gebruiken voor een eerste ruwe analyse, en daarna zelf de bronnen te controleren. Overweeg om een tool te kiezen die expliciet bronverwijzingen toont, zodat je kunt teruglezen waar de informatie vandaan komt.

Als je een team aanstuurt dat met juridische of formele documenten werkt. De ervaring van Legal Mind laat zien dat de eerste gesprekken met experts essentieel zijn om de pijnpunten te begrijpen. Je zou kunnen overwegen om een interne of externe jurist te vragen welke AI-tools zij aanbevelen voor jouw specifieke documenten. Een mogelijkheid is om een pilot te draaien met een gespecialiseerde tool op een klein aantal documenten, en de resultaten te vergelijken met handmatig werk.

Als je zelf overweegt een AI-startup te beginnen in een gespecialiseerde sector. Het verhaal van Burggraaf laat zien dat je geen juridische achtergrond nodig hebt om een juridische AI te bouwen. Wat wel nodig is: veel gesprekken voeren met experts om hun pijnpunten te begrijpen. De eerste twintig gesprekken leverden niets op, maar daarna kon hij de problemen beter benoemen dan de advocaten zelf. Als je een AI-oplossing overweegt voor een specifieke sector, begin dan met praten, niet met programmeren.

Bron: Sprout (https://mtsprout.nl/partners/groeigeheimen/legal-mind-helpt-advocaten-met-informatieverwerking-door-ai)