Het antwoord op de vraag of je bang moet zijn voor AI is genuanceerder dan de doemscenario’s van grote techbedrijven doen vermoeden. Die doemscenario’s zijn namelijk vaak onderdeel van een marketingstrategie: door de gevaren te benadrukken, positioneren bedrijven hun technologie als krachtig en onmisbaar, waarna ze het product toch gewoon op de markt brengen. Voor ondernemers is de les: wees alert op het taalgebruik rond AI, maar laat je er niet door verlammen.

Wat er aan de hand is

AI-bedrijven zoals OpenAI en Anthropic waarschuwen regelmatig voor de gevaren van hun eigen technologie, zo meldt de NOS. In 2019 zei OpenAI dat zijn tekstprogramma GPT-2 gebruikt kon worden voor misleidende nieuwsberichten en oplichting, en bracht het daarom eerst beperkt uit. Negen maanden later was het programma alsnog volledig beschikbaar. Recent deed Anthropic iets vergelijkbaars met het AI-programma Mythos, waarvan het bedrijf claimde dat iedereen ermee zou kunnen hacken. Het werd alleen beschikbaar gesteld aan een kleine groep bedrijven. Een paar maanden later bracht Anthropic een ‘veilige’ variant uit, Fable, die volgens onderzoeker Hannes Cools van de Universiteit van Amsterdam profiteerde van de aandacht die Mythos had gegenereerd. “Uiteindelijk willen ze natuurlijk iets verkopen”, zegt Cools.

Wat dit betekent

Voor jou als ondernemer betekent dit dat je de boodschap van AI-leveranciers met een korrel zout moet nemen. De angst die zij zaaien, is niet per se een objectieve risico-inschatting, maar kan een middel zijn om hun product een aura van geavanceerdheid en onmisbaarheid te geven. Dit geldt zowel voor de waarschuwingen over gevaren als voor de beloften over mogelijkheden. Het betekent niet dat er geen echte risico’s zijn, maar wel dat je een onderscheid moet maken tussen feitelijke gevaren en verkooppraatjes. Technologiedeskundige Bert Hubert zegt in het NOS-artikel dat dit bedrijven de hele tijd doen: elke paar maanden beweren dat hun technologie zo gevaarlijk is dat er grote voorzichtigheid nodig is.

Hoe je dit kunt toepassen

Als je een AI-tool overweegt voor je bedrijf… vraag je dan niet alleen af wat de tool kan, maar ook waarom de leverancier er zo over communiceert. Een aankondiging die bol staat van waarschuwingen over de enorme kracht van het product, is vaak een signaal dat er een marketingcampagne draait. Vergelijk de claims met onafhankelijke reviews en testresultaten van gebruikers in jouw sector. Een mogelijkheid is om een proefperiode te vragen en de tool in een afgebakende, laag-risico omgeving te testen voordat je er bedrijfsprocessen aan toevertrouwt.

Als je een team aanstuurt dat met AI gaat werken… bespreek dan niet alleen de mogelijkheden, maar ook de zorgen die medewerkers hebben. De doemscenario’s uit de media kunnen reële onrust veroorzaken. Je zou kunnen uitleggen dat angst soms onderdeel is van de marketing van AI-bedrijven, en dat jullie eigen risicoanalyse leidend is. Stel samen vast welke toepassingen wél veilig en nuttig zijn voor jullie werk, en welke je voorlopig laat liggen. Zo houd je de focus op praktische meerwaarde in plaats van op hypes.

Als je klantgesprekken voert over AI-toepassingen… overweeg om het onderwerp van doemscenario’s actief te adresseren. Klanten kunnen vragen stellen over veiligheid en betrouwbaarheid. Een optie is om te laten zien dat je een afgewogen keuze hebt gemaakt op basis van concrete risico’s, niet op basis van angst. Je zou kunnen verwijzen naar het patroon dat AI-bedrijven zelf hun producten vaak als gevaarlijk bestempelen maar ze vervolgens toch uitbrengen. Dat relativeert de paniek en positioneert jou als een doordachte partij die verder kijkt dan de hype.

Als je een AI-leverancier selecteert… let dan op de consistentie van hun communicatie. Een bedrijf dat eerst waarschuwt voor de gevaren van een product en het daarna zonder veel ophef volledig uitbrengt, geeft een signaal over hoe het met risico’s omgaat. Vraag bij een vendor-selectie expliciet naar hun proces voor het beoordelen van risico’s en hoe zij omgaan met incidenten. Een mogelijkheid is om dit als vast onderdeel van je inkoopcriteria op te nemen, zodat je niet alleen op functionaliteit selecteert, maar ook op betrouwbaarheid van de partij achter de technologie.

Bron: NOS