AI levert banken op termijn meer banen op dan het kost, vooral in technische functies. Dit blijkt uit een enquête onder bestuurders van 57 grote banken, waaronder 26 Europese. De verwachte netto banengroei in de sector is gemiddeld 4 procent. Dit terwijl er tegelijkertijd grote ontslagrondes plaatsvinden bij onder meer ABN Amro, ING en Triodos, waarbij duizenden banen verdwijnen. De logica is dat AI eerst nieuwe, gespecialiseerde rollen creëert om de technologie te implementeren, terwijl routinematige functies geleidelijk worden geautomatiseerd.

Wat er aan de hand is

Uit een Bloomberg-enquête onder bestuurders van grote banken blijkt dat 88 procent van de Europese banken AI in de top drie van strategische prioriteiten heeft staan. Analisten Tomasz Noetzel en Maryana Black, die het onderzoek becommentarieerden, stellen dat banken zich in een overgangsfase bevinden: van pilots naar volledige integratie van AI. Voor die integratie is op korte termijn juist meer technisch personeel nodig, zoals ingenieurs en datawetenschappers. Deze nieuwe aanwas compenseert voorlopig het verlies van banen op andere afdelingen. De grootste banenverliezen vinden plaats in “routinematige operationele functies”, met name in callcenters, klantenservice en middle office-afdelingen die zich bezighouden met controle, compliance en risicobeheer.

Wat dit betekent

Deze ontwikkeling toont een tweeledig effect van AI op de arbeidsmarkt, dat ook buiten de banksector relevant is. Enerzijds verdwijnen er banen die procesmatig en repetitief zijn. Anderzijds ontstaan er nieuwe, vaak hooggespecialiseerde rollen om de technologie te bouwen, implementeren en beheren. Voor ondernemers betekent dit dat de impact van AI niet simpelweg ‘minder banen’ is, maar een verschuiving in het type benodigde vaardigheden. Het vraagt om een strategische personeelsplanning die anticipeert op welke taken geautomatiseerd kunnen worden en welke nieuwe expertise nodig is om die automatisering mogelijk te maken en te benutten.

Hoe je dit kunt toepassen

De logica die banken hanteren – eerst investeren in nieuwe expertise om automatisering mogelijk te maken – is vertaalbaar naar elk bedrijf dat met AI aan de slag wil. Het gaat niet om directe vervanging, maar om een gefaseerde transformatie van je team.

Als je een team aanstuurt met veel administratieve taken… Overweeg om niet meteen te kijken naar functiebeëindiging, maar eerst naar functie-ontwikkeling. Identificeer welke repetitieve processen (zoals data-invoer, eenvoudige rapportages of eerste-lijns klantvragen) het meest geschikt zijn voor automatisering. Investeer vervolgens in de training van een bestaand teamlid of de werving van iemand met basiskennis van automatiseringstools (zoals low-code platforms of AI-assistenten) om die overgang te begeleiden. Dit creëert een nieuwe rol terwijl routinematig werk afneemt.

Als je een groeiend MKB-bedrijf runt en personeelstekorten ervaart… Zie AI niet als vervanging, maar als een manier om je bestaande team te ‘versterken’ en schaarse capaciteit vrij te maken. In plaats van direct een extra medewerker voor klantenservice aan te nemen, kun je onderzoeken of een AI-chatbot de eenvoudigste vragen kan afvangen. De tijd die je daarmee wint, stelt je huidige servicemedewerker in staat om complexere, waardevollere klantvragen op te pakken. De nieuwe ‘baan’ die hier ontstaat, is die van de medewerker die het chatbot-systeem beheert en optimaliseert.

Als je in een sector werkt met strikte compliance, zoals finance, zorg of advocatuur… De banken geven aan dat middle office-functies (controle, compliance) kwetsbaar zijn. Dit betekent niet dat deze afdelingen verdwijnen, maar dat hun werk verandert. Je zou kunnen investeren in tools die helpen met het monitoren van transacties of het controleren van documenten op naleving. De nieuwe rol die hierbij hoort, is die van een compliance-specialist die deze AI-tools kan configureren, de uitkomsten kan interpreteren en kan ingrijpen waar de automatisering tekortschiet. Het werk verschuift van handmatig controleren naar systeembeheer en uitzonderingsanalyse.

De praktische toepassing hangt af van jouw specifieke situatie, maar de kern is: plan voor een verschuiving in vaardigheden, niet alleen voor een reductie in hoofdcount. Begin met het identificeren van het meest routinematige werk en onderzoek hoe je dat kunt ondersteunen of automatiseren. De vrijgekomen tijd en de nieuwe tools creëren vervolgens ruimte voor andere, vaak meer strategische en technische rollen binnen je organisatie.

Bron: Sprout